Czy rak jelita grubego jest dziedziczny?

Czy rak jelita grubego jest dziedziczny?

Wśród nowotworów jelita grubego ok. 90% powstaje z polipów i nie ma podłoża genetycznego. Jednak nie do końca znane są czynniki go wywołujące. Bierze się pod uwagę siedzący tryb życia, który sprzyja zaparciom, dieta bogata w tłuszcze zwierzęce. W 10% rak jelita grubego występuje rodzinnie, najczęściej w postaci różnych dziedzicznych zespołów genetycznie.
/ 23.07.2010 13:03
Czy rak jelita grubego jest dziedziczny?

Zespoły genetyczne predysponujące do raka

Do zespołów genetycznych, które niemal gwarantują wystąpienie raka jelita grubego należą: zespól Lynch I i II, rodzinny zespół polipowatości gruczolakowej (FAP), zespół Peutz-Jeghersa, zespól Turcota. W tych przypadkach nowotwór rozwija się znacznie częściej i pojawia się wcześniej, bo przed 40. rokiem życia. Wszystkie te zespoły wiążą się z mutacjami w ściśle określonych fragmentach DNA.

Rodzinny zespół polipowatości gruczolakowej

Pierwszy z tych zespołów to rodzinny zespól polipowatości gruczolakowej (FAP), w którym rak jelita grubego rozwija się zawsze. Charakteryzuje się obecnością setek polipów w jelicie grubym. Rak rozwija się średnio około 40. roku życia. Z objawów pozaokrężniczych to guzy włókniste, kostniaki, zębiaki, polipy żołądka, nowotwory złośliwe innych narządów. W przypadku tego zespołu wykonuje się wycięcie jelita grubego w drugiej dekadzie życia.

Czytaj też: Jak zdiagnozować raka jelita grubego?

Zespół Turcota

W zespole Turcota występują liczne polipy jelita grubego i guzy mózgu.

Zespół Gardnera

Zespół Gardnera to polipy gruczolakowe jelita grubego z kostniakami i nowotworami tkanek miękkich.

Zespół Lynch

Zespól Lynch, czyli dziedziczny niepolipowaty rak jelita grubego (HNPCC) stanowi 1-5% raków jelita grubego. Ryzyko rozwoju nowotworu wynosi 80%. Rak pojawia się zwykle około 45 roku życia. Nowotwór rozwija się wśród krewnych pierwszego stopnia. Rak jelita grubego w tym zespole charakteryzuje się szybkim, miejscowym wzrostem guza. Zwiększona jest również częstość występowania nowotworów trzonu macicy, jelita cienkiego i dróg moczowych również wśród krewnych. U członków rodzin zespołu Lyncha konieczny jest intensywny nadzór onkologiczny. Kolonoskopię należy przeprowadzać co 1 – 2 lata, poczynając od 20-25. roku życia. W związku ze zwiększoną częstością występowania w rodzinach z HNPCC nowotworów narządu rodnego u kobiet zaleca się coroczne przeprowadzanie szczegółowych badań ginekologicznych z dopochwowym USG i histopatologicznym badaniem wyskrobin z jamy macicy włącznie. Także w tym zespole rozważa się wykonanie profilaktycznego usunięcia jelita grubego.

We wszystkich zespołach związanych ze zwiększonym ryzykiem rozwoju raka jelita grubego obowiązuje wzmożona kontrola onkologiczna. Pacjentów z rodzin poddaje się badaniom genetycznym w celu wykrycia określonych mutacji w DNA. Z tego względu powinni być oni kierowani do regionalnych ośrodków poradnictwa genetycznego. Badania przesiewowe wykonuje się u tych pacjentów wcześniej niż w populacji ogólnej.

Polecamy też: Czy chemioterapia jest skuteczna w raku jelita grubego?

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!