Objawy i przebieg bulimii
Bulimia pojawia się u dziewcząt jako efekt nieprawidłowego postrzegania własnego ciała i problemów rodzinnych. Bulimiczka podczas jednego ataku obżarstwa potrafi zjeść nawet 10 000 kcal. Jakie czynniki sprzyjają rozwojowi zaburzenia? Czym charakteryzuje się zachowanie osoby chorej na bulimię?

Pozory mylą
Osoba cierpiąca na bulimię to najczęściej pewna siebie, uśmiechnięta, zadbana nastolatka (młoda kobieta) o miłej aparycji. Jej masa ciała znajduje się w granicach normy. W związku z tym przez długi okres objawy choroby mogą być niedostrzegane przez rodziców, koleżanki/kolegów, nauczycieli, co także utrudnia wczesne podjęcie interwencji.
Walka o akceptację otoczenia
Dziewczyna cierpiąca na bulimia nervosa nadmiernie koncentruje się na wyglądzie, masie ciała i jedzeniu. Najczęściej nie lubi swojego ciała. Ma niską samoocenę, czuje się bezwartościowa, samotna, niewarta szacunku i miłości ludzi, ale jednocześnie usilnie zabiega o akceptację innych osób. Stara się spełniać oczekiwania rodziców, przyjaciół, nauczycieli, kolegów/koleżanek, znajomych. Uważa, że nie powinna sprawiać im zawodu.
Przeczytaj: Wymiotowanie - sposób na wstyd i poczucie winy?
Nieprawidłowe postrzeganie własnego ciała
Osoba z bulimią psychiczną postrzega swoje ciało jako nienaturalnie grube. Dość często przegląda się w lustrze, mierzy się i waży. Wyniki tych pomiarów zapisuje np. w zeszycie. Wzrost masy ciała powoduje u niej rozdrażnienie i staje się przyczyną zaostrzenia stosowanej diety.
Bulimia rozpoczyna się najczęściej od stosowania diet odchudzających w celu osiągnięcia pożądanej przez dziewczynę masy ciała.
Inne przyczyny bulimii
Do rozwoju symptomów tej choroby mogą przyczynić się także następujące czynniki:
– kłótnie rodzinne,
– śmierć bliskiej osoby,
– choroba,
– zerwanie z chłopakiem,
– zmiana pracy,
– rozwód,
– ciąża.
Atak bulimii – kiedy się go spodziewać?
Kryzys bulimiczny, nazywany także atakiem bulimicznym, może występować w różnych porach dnia. Do czynników, które go wywołują (przyspieszają), można zaliczyć:
– samotność,
– obsesyjne myśli o jedzeniu,
– uczucie napięcia, niepokoju,
– nuda,
– głód.
Atak na jedzenie
W czasie ataku bulimicznego znaczna część dziewcząt zjada duże ilości pożywienia w szybkim tempie. Najczęściej robią to w samotności. Z niecierpliwością (a niekiedy z frustracją) czekają, aż wszyscy lokatorzy wyjdą z domu. Dość często nie potrafią także zapanować nad głodem w obecności rodziców/rodzeństwa/przyjaciół. Przed atakiem nie powstrzymują je groźby tych osób, zamykanie lodówki, chowanie produktów spożywczych.
Podczas „sesji obżarstwa” dziewczęta najchętniej spożywają produkty wysokokaloryczne, bogate w tłuszcze i węglowodany (np. mięso, ciastka, ciasta, lody, majonez, czekoladę, chipsy). Nazywają je produktami „zakazanymi”, „niebezpiecznymi” lub „nieczystymi”.
Wartość kaloryczna posiłku spożytego w ciągu jednego napadu żarłoczności może wynosić od 3500 do 10 000 kcal. Liczba takich napadów w ciągu dnia jest różna i zależy od aktywności życiowej dziewcząt. Podczas „sesji objadania się” na ogół nie jedzą one takich pokarmów, jak: jabłka, marchewki, pizza. Pokarmy te, w ich przekonaniu, są trudne do zwymiotowania. Dziewczęta czasami spożywają także takie produkty, jak: suchy ryż, makaron, surowe ziemniaki, zamrożone mięso, a nawet resztki jedzenia wyjęte ze śmietnika. Czas trwania jednego ataku bulimicznego wynosi od 2 do 4 godzin, a ich częstotliwość waha się od jednego do dziesięciu w ciągu dnia.
Koniec obżarstwa – czas na przeczyszczenie
Dziewczęta najczęściej przestają się objadać, kiedy zaczynają odczuwać nudności, nadmierną pełność w żołądku lub w sytuacji powrotu współlokatorów do domu. W obawie przed przybraniem na wadze dość często prowokują wymioty w trakcie lub po napadzie ataku żarłoczności. Mogą czynić to w toalecie, łazience, swoim pokoju, wkładając palce do ust i łaskocząc przełyk. Gdy ten sposób prowokowania wymiotów nie przynosi rezultatów, wkładają do jamy ustnej takie przedmioty, jak: trzonki łyżek, długopisy, ołówki, sznurki, kable i w ten sposób próbują pobudzić perystaltykę przewodu pokarmowego. W trakcie ataku żarłoczności dość często wypijają także duże ilości płynów, np. słonej wody, soków, herbaty, kawy czy też mleka, by łatwiej zwymiotować pokarm.
Szczupła sylwetka uratowana! I co z tego?
Wywołanie wymiotów z jednej strony powoduje, że dziewczyna czuje się odprężona, spokojna, że jej masa ciała nie wzrośnie, z drugiej zaś wywołuje u niej poczucie winy i wstydu. Po zakończeniu sesji obżarstwa dość często czuje się zmęczona, obojętna, apatyczna. W literaturze przedmiotu na określenie wymienionych zachowań dziewcząt z bulimią psychiczną używa się terminu „błędne koło objadania się”.
Dziewczęta po napadzie żarłoczności dość często zażywają także duże ilości środków przeczyszczających/diuretyków lub uprawiają intensywne ćwiczenia fizyczne.
Fragment pochodzi z książki „Pedagogiczna diagnoza i profilaktyka zaburzeń odżywiania się u młodzieży szkolnej”, autor Marta Kowalczyk, Kraków 2008. Publikacja za zgodą wydawcy. Bibliografia dostępna w redakcji.