Czy pestki głogu są trujące fot. Adobe Stock, DiMar

Czy pestki głogu są trujące? Uważaj, zanim sięgniesz po jego owoce

Pestki głogu, podobnie jak pestki innych roślin różowatych, w tym jabłek, gruszek, wiśni czy moreli, zawierają glikozydy cyjanogenne. Związki te przekształcają się w organizmie w toksyczny cyjanowodór. Chociaż obróbka oraz sam organizm neutralizują w pewnym stopniu toksyczne działanie pestek głogu, to jednak lepiej unikać ich spożywania i wykorzystywania w kuchni, np. do nalewek.
/ 23.08.2022 05:28
Czy pestki głogu są trujące fot. Adobe Stock, DiMar

Spis treści:

  1. Głóg – właściwości lecznicze
  2. Czy pestki głogu są trujące?
  3. Jak spożywać głóg?
  4. Skutki uboczne spożywania głogu

Głóg – właściwości lecznicze

Głóg (Crataegus L.) to ciernisty krzew z rodziny różowatych (łac. Rosaceae). Istnieje nawet ponad 1 tys. gatunków tej rośliny. W Polsce naturalnie rośnie przede wszystkim głóg dwuszyjkowy oraz jednoszyjkowy, a także inne gatunki.

Głóg znajduje zastosowanie jako roślina lecznicza. W tradycyjnej medycynie wykorzystuje się owoce głogu, liście i kwiaty. Głównie na dolegliwości układu krążenia. Głóg zawiera flawonoidy, które po kontakcie z enzymami w organizmie wspomagają pracę mięśnia sercowego i rozszerzają naczynia krwionośne, dzięki czemu zwiększają przepływ krwi i tlenu. Stąd roślina zalecana jest w przypadku miażdżycy, dusznicy bolesnej, nadciśnienia, zastoinowej niewydolności serca, wysokiego poziomu cholesterolu, arytmii.

Z racji łagodnych właściwości wyciszających, głóg polecany jest też na zaburzenia lękowe. Inne lecznicze zastosowania głogu to: niestrawność, astma, zakażenie tasiemcem.

Czy pestki głogu są trujące?

Badania wskazują, że pestki głogu (i innych roślin należących do różowatych) zawierają toksyczne glikozydy cyjanogenne, w tym przede wszystkim amigdalinę. Przemiany tych związków w organizmie powodują uwolnienie trującego cyjanowodoru, który blokuje mechanizmy energetyczne i oddechowe. W rezultacie komórki nie otrzymują odpowiedniej ilości tlenu i może dojść do zatrucia. Stężenie toksycznej substancji zależy od warunków uprawy, klimatu, odmiany, dlatego nie wiadomo z góry jak duże ilości trujących glikozydów, zawiera konkretny głóg.

Objawy zatrucia pestkami głogu to:

  • nudności,
  • wymioty,
  • bóle głowy,
  • skurczowe bóle brzucha,
  • zawroty głowy,
  • drgawki,
  • osłabienie,
  • niewydolność krążenia,
  • niewydolność oddechowa,
  • śpiączka.

W skrajnych przypadkach duże stężenie tych toksycznych związków może doprowadzić do śmierci.

W związku z powyższym, jeżeli jemy owoce głogu, pestki powinniśmy usuwać. Należy uważać, aby owoców głogu nie jadły dzieci, u których objawy zatrucia mogą wystąpić szybciej i mogą być cięższe.

Warto wspomnieć, że w pewnym stopniu nasz organizm posiada zdolność neutralizowania toksyczności cyjanowodoru. Gotowanie, fermentacja, suszenie i moczenie również wpływają na zmniejszenie ilości toksyny w roślinie.

Jak spożywać głóg?

Głóg można spożywać w postaci suszonych liści, kwiatów, świeżych i suszonych owoców, w postaci nalewki, a także gotowych preparatów do kupienia w aptekach i sklepach zielarskich (ekstraktów, wyciągów, kapsułek, syropów).

Jakie dawki głogu są zalecane?

Nie ma z góry określonego dawkowania głogu. Sugeruje się jednak, że w przypadku:

  • owoców: można spożywać dziennie od 300 do 1000 mg suszonego proszku,
  • ekstraktu płynnego: od 0,5 do 1 ml doustnie 3 razy dziennie,
  • nalewki: 1 do 2 ml doustnie 3 razy dziennie,
  • herbaty z głogu: 1 łyżeczka liści i kwiatów zalana wrzątkiem trzy razy dziennie po posiłkach.

Skutki uboczne stosowania głogu. Bezpieczeństwo przyjmowania

Chociaż głóg uważany jest za roślinę bezpieczną, to jego przyjmowanie może powodować skutki uboczne. W razie ich wystąpienia, należy przerwać stosowanie rośliny. Do działań niepożądanych należą:

  • zawroty głowy,
  • ból głowy,
  • zmęczenie,
  • nudności,
  • kołatanie serca,
  • nadmierne pobudzenie,
  • krwawienie z nosa,
  • zaburzenia żołądkowo-jelitowe,
  • zaburzenia krążenia.

Jeśli chodzi o bezpieczeństwo stosowania, to należy pamiętać, że głóg może wchodzić w interakcje z innymi lekami i substancjami.

Jednym z takich związków jest lek wandetanib (stosowany w onkologii), który w połączeniu z głogiem może prowadzić do poważnych skutków ubocznych.

Nie powinno się przyjmować głogu z lekami nasercowymi, w tym naparstnicą.

Pamiętając o tym, że głóg ma właściwości uspokajające, nie zaleca się przyjmowania go wraz z innymi lekami o takim działaniu (lekami nasennymi i wyciszającymi).

Lepiej też unikać spożywania głogu w trakcie ciąży i karmienia piersią, ponieważ brakuje badań na temat bezpieczeństwa stosowania głogu w tym czasie.

Źródła:
M. Senica i inni, Fruit Seeds of the Rosaceae Family: A Waste, New Life, or a Danger to Human Health?,
doi: 10.1021/acs.jafc.7b03408,
Hawthorn, University of Rochester Medical Center, Health Encyclopedia,
Hawthorn, MedicineNet,
W. Lü, M. Ding, [Determination of amygdalin in hawthorn by high performance liquid chromatography]. Se Pu. 2005 Sep;23(5):496-8. Chinese. PMID: 16350793.

Czytaj także:
Czy pestki dzikiej róży są trujące?
Owoce cisu są silnie trujące. Jak wyglądają i co robić w przypadku ich zjedzenia?
Czy jemioła jest trująca? Oto, jakie dolegliwości może wywołać
Trujące pestki czereśni? Sprawdź, jak można wykorzystać pestki z czereśni z korzyścią dla zdrowia

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!