Dane szacunkowe wskazują, iż aż jedna na trzy osoby doświadczy podczas swojego życia dokuczliwego bólu głowy

Jak rozpoznać raka jajnika?

Rak jajnika zazwyczaj przebiega z niespecyficznymi i skąpymi objawami. Jego diagnostyka i wczesne rozpoznawanie nastręcza wiele problemów. Jak wygląda droga od podejrzenia nowotworu, przez postawienie ostatecznej diagnozy do rozpoczęcia właściwego leczenia raka jajnika?
/ 27.07.2010 10:24
Dane szacunkowe wskazują, iż aż jedna na trzy osoby doświadczy podczas swojego życia dokuczliwego bólu głowy

Pierwsze niepokojące objawy

Problemy z wczesnym wykrywaniem, a co za tym idzie ze skutecznym leczeniem raka jajnika, wynikają przede wszystkim ze skąpoobjawowego lub całkowicie bezobjawowego przebiegu choroby na wczesnym etapie jej rozwoju. Jeśli objawy występują, są bardzo niespecyficzne. Pojawiają się ból podbrzusza, zaparcia, wzdęcia, powiększenie obwodu brzucha, utrata apetytu, zmęczenie, osłabienie itp.

Objawy sugerujące proces nowotworowy, zazwyczaj wskazują na znaczne zaawansowanie raka (stopień III lub IV wg klasyfikacji FIGO). Do tych objawów zalicza się: wodobrzusze, mogące świadczyć o rozsiewie raka do otrzewnej lub przerzutów do wątroby, powiększenie węzłów chłonnych świadczące o ich zajęciu, bóle kostne spowodowane przerzutami do kości i inne w zależności od zajętego narządu.

Zobacz też: Jakie objawy sugerują raka jajnika?

Najważniejsze jest badanie lekarskie

Pacjentki z rakiem jajnika zgłaszają się do lekarza rodzinnego/internisty najczęściej z objawami sugerującymi chorobę żołądka lub wątroby. Bardzo ważne jest aby lekarz zachował czujność, zebrał pełne wywiady, zbadał fizykalnie pacjentkę i zlecił odpowiednie badania. W przypadku objawów ze strony układu pokarmowego zalecane jest badanie ultrasonograficzne jamy brzusznej. W razie podejrzenia przyczyn ginekologicznych, powinien zalecić wizytę u specjalisty.

Najważniejsze w diagnozowaniu chorób jajników jest badanie ginekologiczne dwuręczne przez pochwę i odbytnicę, podczas którego ginekolog ocenia wielkość jajników, tkliwość, a w razie stwierdzenia zmian guzowatych - spoistość, ruchomość i umiejscowienie zmiany. Oceniana jest również zatoka Douglasa, stanowiąca zachyłek otrzewnej między macicą a odbytnicą. Do cech mogących sugerować proces złośliwy zalicza się: ograniczoną ruchomość, lity charakter zmiany, obustronne umiejscowienie i zajęcie zatoki Douglasa.

Jakie markery nowotworowe używane są w diagnostyce raka jajnika?

Dzisiejsza diagnostyka guzów jajnika wymaga oznaczenia markerów nowotworowych. Podstawowym markerem mającym zastosowanie w przypadku raka jajnika jest CA-125. Jest to marker, którego stężenie ulega podwyższeniu w różnych stanach patologicznych narządu rodnego, dlatego też nie jest specyficzny dla raka jajnika. Z tego też powodu jest częściej wykorzystywany do monitorowania leczenia, niż do diagnostyki nowotworu. Do innych markerów pozwalających różnicować nowotwory jajnika należą np. AFP, CEA, HCG których podwyższenie występuje m.in. w guzach zarodkowych.

Badanie ultrasonograficzne w raku jajnika

Nikt nie wyobraża sobie różnicowania guzów jajnika bez badania ultrasonograficznego. Najlepsze jest badanie przezpochwowe, ewentualnie przezodbytnicze. Ocena umiejscowienia guza, jego wielkości i budowy (torbiele), przepływów naczyniowych i unaczynienia oraz innych parametrów, pozwala na określenie z dużym prawdopodobieństwem charakteru zmiany – czy jest łagodna czy złośliwa. Oprócz badania przezpochwowego, zawsze powinno się wykonać badanie usg jamy brzusznej w celu wykrycia ewentualnych zmian przerzutowych. Oczywiście ostateczne rozpoznanie możliwe jest dopiero po wykonaniu badania histopatologicznego.

Inne badania

Niekiedy przy podejrzeniu raka jajnika wykonuje się dodatkowe badania tj.: tomografię komputerową lub rezonans magnetyczny. W przypadku wodobrzusza można wykonać punkcję jamy otrzewnej z pobraniem płynu do badania cytologicznego, w którym nierzadko znajduje się komórki nowotworowe, świadczące o dużym zaawansowaniu choroby.

Polecamy: Jak przebiega leczenie operacyjne raka jajnika?

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!