kaszel fot. Fotolia

Kaszel – sposoby na pozbycie się kaszlu

Czy leki na kaszel mogą być groźne dla zdrowia? Jakie rośliny pomogą w walce z kaszlem suchym i mokrym? Sprawdź, jak zwalczyć duszący kaszel!
/ 30.11.2018 15:20
kaszel fot. Fotolia

Jaki to rodzaj kaszlu?

Kaszel jest jednym z częstych objawów chorób wirusowych górnych dróg oddechowych. Wyróżnia się kaszel mokry z wydalaniem śluzu oraz suchy, bez odkrztuszania. Zanim zaczniemy go leczyć, musimy rozpoznać jego rodzaj.

Kaszel towarzyszący przeziębieniu zwykle zaczyna się nagle. Jest suchy, męczący i nasila się wieczorem. Często towarzyszy mu gorączka, ból gardła, niekiedy suchość w gardle, bóle głowy i stawów.

Czy leki na kaszel mogą być niebezpieczne?

Na rynku farmaceutycznym dostępnych jest wiele preparatów bez recepty, których zadaniem jest przerwanie kaszlu. Zawierają one takie substancje jak: kodeina, dekstrometorfan, butamirat. Ich działanie polega na hamowaniu ośrodku kaszlu w ośrodkowym układzie nerwowym. Są one bardzo skuteczne, ale obciążone długą listą działań niepożądanych.

Nadużywanie leków zawierających kodeinę (tj. stosowanie dłuższe niż zalecane i/lub w większych dawkach niż zalecane) może prowadzić do uzależnienia. W przypadku nadużywania takiego leku i nagłym zaprzestaniu jego stosowania mogą wystąpić objawy odstawienne. Kodeina może powodować także pozytywny wynik testów antydopingowych. Właśnie dlatego osoby, które uprawiają sport i startują np. w zawodach, nie powinny jej zażywać.

Dekstrometorfan oraz butamirat pozbawione są działania uzależniającego, co nie oznacza, że nie należy uważać w czasie ich stosowania.

W wyniku przedawkowania leku zawierającego dekstrometorfan może nastąpić pobudzenie lub senność, splątanie, niewyraźna mowa. Bardzo duże dawki substancji mogą spowodować upośledzenie oddychania. Leki z butamiratem są dozwolone nawet dla dzieci, chociaż u maluchów poniżej 2. roku życia należy stosować je pod kontrolą lekarską.

Rośliny w walce z kaszlem

Odruch kaszlu można hamować także za pomocą śluzów roślinnych występujących w niektórych surowcach, np. w liściach podbiału, babki lancetowatej, korzeniu prawoślazu, kwiatach dziewanny, liściach i kwiatach malwy. Ich działanie polega na łagodzeniu odczucia drażnienia w obrębie gardła. Są zalecane szczególnie u małych dzieci, którym nie można podać leków silniej działających, np. z kodeiną czy dekstrometorfanem.

Zioła na przeziębienie

Działanie wykrztuśne wykazuje wiele surowców roślinnych.

Należą do nich:

  • korzeń pierwiosnka,
  • korzeń lukrecji,
  • korzeń żywokostu,
  • korzeń,
  • kłącze mydlnicy lekarskiej.

Często są one składnikami złożonych syropów wykrztuśnych.

W aromaterapii do leczenia mokrego kaszlu wykorzystuje się olejki eteryczne:

  • tymiankowy,
  • eukaliptusowy,
  • sosnowy,
  • miętowy.

Dużą popularnością cieszą się także syropy z wyciągiem z liści bluszczu pospolitego.

Leki wykrztuśne (zwłaszcza te zawierające gwajafenezynę, sulfogwajakol, wodorowęglan sodu, chlorek amonu, chlorek sodu) coraz częściej są zastępowane przez leki sekretolityczne. Substancje o takim działaniu upłynniają wydzielinę śluzową, ale nie zwiększają jej ilości (jak to ma miejsce w przypadku leków wykrztuśnych). Do tej grupy należą leki zawierające np. acetylocysteinę, bromheksynę, ambroksol. Wszystkie te trzy substancje mogą być stosowane zarówno przez dzieci, jak i dorosłych (oczywiście z zachowaniem właściwych dawek dla określonej grupy wiekowej).

Jak przetrwać noc z katarem?

Zasady leczenia kaszlu

  1. Kupując lek w aptece, nie kieruj się informacjami ze spotów reklamowych, swój wybór zawsze skonsultuj z farmaceutą.
  2. Jeśli nie wiesz, jaki masz rodzaj kaszlu, zapytaj o lek, który pomoże zarówno na kaszel suchy, jak i mokry.
  3. Jeśli chorujesz przewlekle, zawsze zapytaj farmaceutę, które lek możesz stosować.
  4. Kupując lek dla dziecka, koniecznie zapytaj, od którego roku życia jest on dozwolony.
  5. Nie stosuj samodzielnie kilku leków jednocześnie - mogą mieć to samo lub przeciwstawne działanie.
  6. Jeśli jesteś w ciąży lub karmisz piersią, koniecznie powiedz o tym farmaceucie. W tym stanie większości leków nie możesz zażywać.
  7. Prowadzisz samochód? Koniecznie sprawdź, czy stosowany przez ciebie lek nie zawiera alkoholu lub nie wpływa na szybkość reakcji.
  8. Nie zażywaj leków wykrztuśnych i sekretolitycznych (czyli takich, które rozrzedzają zalegającą wydzielinę) przed snem.
  9. Jeśli odkrztuszasz wydzielinę, nie stosuj leków hamujących odruch kaszlu. W takim wypadku może dojść do nadmiernego zalegania wydzieliny w drogach oddechowych.
  10. Leki przeciwkaszlowe stosuj doraźnie przez 2 – 3 dni.
  11. Jeśli oprócz kaszlu masz wysoką gorączkę (powyżej 39 stopni), ból w klatce piersiowej przy wdechu, świszczący oddech, duszność, koniecznie udaj się do lekarza.

Jak zwalczyć kaszel suchy i mokry?

Źródło: mgr farmacji Beata Chudzińska – kierowniczka Apteki Medicover w Szpitalu Medicover Warszawa Wilanów.

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!