najskuteczniejsze zioła na zaparcia fot. Adobe Stock, nolonely

Najskuteczniejsze zioła na zaparcia. 5 ziół o udowodnionej skuteczności

Senes, kruszyna, rzewień, babka płesznik i siemię lniane to pięć najlepszych ziół, które pomagają na uporczywe zaparcia. Ich skuteczność porównuje się do leków, ale podobnie jak one wiążą się z pewnymi skutkami ubocznymi. Jakimi? Jak je przygotować i spożywać, by pomogły?
/ 03.10.2022 11:26
najskuteczniejsze zioła na zaparcia fot. Adobe Stock, nolonely

Zioła mogą być skuteczną bronią na zaparcia. Leczenie tej dolegliwości warto zacząć właśnie od domowych sposobów na zaparcia. Zioła na zaparcia stosuje się doraźnie. Jeśli problem jest przewlekły lub bardzo nasilony, powinniśmy zgłosić się do lekarza, który pomoże znaleźć przyczynę trudności z wypróżnianiem. 

Spis treści:

  1. Czym są zaparcia?
  2. Najskuteczniejsze zioła na zaparcia
  3. Senes na zaparcia
  4. Kruszyna na zaparcia
  5. Rzewień na zaparcia
  6. Babka płesznik na zaparcia
  7. Siemię lniane na zaparcia
  8. Zioła na zaparcia - przeciwwskazania

Czym są zaparcia?

Zaparcia są jedną z najczęściej występujących dolegliwości układu trawiennego. Według definicji zaparcie to mała częstotliwość wypróżnień (2 lub mniej na tydzień) lub utrudnione oddawanie stolca, któremu może towarzyszyć uczucie niepełnego wypróżnienia.

W zdecydowanej większości przypadków zaparcia nie wynikają z choroby, lecz są skutkiem błędów żywieniowych (zbyt mała ilość błonnika i płynów w diecie), złych nawyków w toalecie (np. nadmierne parcie) czy braku ruchu

Jeśli stosujesz dietę bogatą w błonnik, jesz dużo warzyw i owoców, jesteś aktywna (ćwiczysz lub maszerujesz co najmniej 2-3 razy w tygodniu), a zaparcia nadal ci dokuczają, spróbuj ziół na zaparcia.

Najskuteczniejsze zioła na zaparcia

Najskuteczniejsze zioła na zaparcia to: senes, kruszyna, rzewień, babka płesznik oraz siemię lniane. Mogą być równie efektywne w pozbywaniu się zaparć, co leki. Silniejsze działanie przeciwko zaparciom mają senes, kruszyna oraz rzewień (z racji zawartych w nich antrachinonów o działaniu przeczyszczającym). Nieco słabsze działanie mają babka płesznik oraz siemię lniane, które stanowią bezpieczniejszą alternatywę. Mogą je stosować nawet kobiety w ciąży. Dawka oraz rodzaj rośliny też wpływa na efektywność w leczeniu zaparć. 

Zioła w przypadku zaparć stosuje się doraźnie. Podobnie jak leki, zioła mają swoje działania ubocznePrzy nieprawidłowym stosowaniu mogą wywoływać szereg działań niepożądanych, takich jak zaburzenia elektrolitowe, niedobory witamin, nieprawidłowe krwawienia miesiączkowe, zapalenie nerek oraz poronienie. Warto zatem poznać zasady stosowania najważniejszych ziół regulujących pracę przewodu pokarmowego, by móc leczyć się z zaparć bezpiecznie.

Senes na zaparcia

Liście senesu (inna nazwa to strączyniec ostrolistny) stosowane są przy zaparciach, których przyczyną jest zbyt mała perystaltyka jelit i niedostateczne napięcie mięśni jelita grubego. Substancje czynne zawarte w senesie (antrachinony) działają przeczyszczająco oraz ułatwiają i przyspieszają przemieszczanie treści pokarmowej w jelitach.

Napary z senesu są szczególnie polecane w zaparciach nawykowych a także wówczas, gdy konieczne jest upłynnienie stolców (u osób z hemoroidami czy pęknięciami okolic odbytu). Nie wolno ich stosować u kobiet w ciąży oraz dzieci poniżej 12 lat.

Aby przygotować napar z liści senesu, 1/2 - 1 łyżeczki ziela zalej gorącą wodą (ale nie wrzątkiem), pozostaw do naciągnięcia. Senes najlepiej zaparzać wieczorem, przed snem. Działa po 8-10 godzinach, więc wypróżnienie następuje rano, niedługo po przebudzeniu.

Kruszyna na zaparcia

Kora kruszyny to jedno ze skuteczniejszych ziół na zaparcia. Działa nieco łagodniej niż liść senesu, ale silniej niż korzeń rzewienia. Działanie przeczyszczające wynika z zawartego w roślinie antrachinonu.

Aby przygotować odwar z kruszyny na zaparcia, należy pół łyżki kory suszonej połączyć ze szklanką wody i gotować przez 15 minut pod przykryciem. Po tym czasie trzeba pić wystudzony odwar w ilości od 1/4 do 1/2 szklanki. Efekt przeczyszczający następuje po 8–10 godzin, dlatego poleca się wypić płyn wieczorem.

W większych dawkach kora kruszyny może powodować przekrwienie narządów rodnych, nie powinny stosować tego ziela kobiety ciężarne, a także kobiety w czasie laktacji, ponieważ związki przeczyszczające trafiają do mleka i mogą powodować biegunkę u niemowląt karmionych piersią.

Uwaga: korę kruszyny najlepiej kupować w aptekach lub sklepach zielarskich. Nie wolno pić naparów ze świeżego surowca, ponieważ jest wtedy toksyczny. Powinien być poddany właściwej obróbce – po zebraniu kora powinna być suszona w temperaturze 100°C przynajmniej przez 2 godziny lub przechowywana ponad rok.

Rzewień na zaparcia

Korzeń rzewienia dłoniastego ułatwia wypróżnianie i reguluje pracę przewodu pokarmowego, łagodzi także wzdęcia. W małych dawkach powoduje zaparcia, dopiero większe ilości (1-3 g) mają działanie przeczyszczające. 

Aby przygotować odwar z rzewienia na zaparcia, 1 płaską łyżeczkę wysuszonego korzenia zalej szklanką ciepłej wody i gotuj pod przykryciem kilka minut. Pij ciepły płyn. Wypróżnienie powinno nastąpić po 6-12 godzinach.

Rzewień może być stosowany tylko przez kilka dni, gdyż jego długotrwałe przyjmowanie może doprowadzić do nadmiernej utraty elektrolitów, szczególnie potasu. W ogóle nie mogą go przyjmować kobiety w ciąży i karmiące piersią.

Babka płesznik na zaparcia

Babka płesznik to łagodny środek ziołowy na zaparcia. Jej nasiona mają dużo substancji śluzowych, działają zatem nie tylko przeczyszczająco, ale także osłaniająco na ściany przewodu pokarmowego. Pomagają nawet u osób cierpiących na zespół jelita drażliwego (u tych chorych typowe środki przeczyszczające muszą być stosowane z dużą ostrożnością).

Jak przygotować lekarstwo na zaparcia z babki płesznik? 1-2 łyżeczki nasion namocz w małej ilości wody. Po około godzinie zażyj, popijając dwoma szklankami wody. Mikstura powinna podziałać po około 12 godzinach.

Siemię lniane na zaparcia 

Siemię lniane, czyli nasiona lnu, to bezpieczna alternatywa dla silniejszych ziół na zaparcia, Działanie polega na pęcznieniu w jelicie grubym poprzez wiązanie wody i zwiększanie objętości masy kałowej, dzięki czemu jest ona łatwiejsza do usunięcia. Pobudza ruchy robaczkowe i przyspiesza przesuwanie się treści pokarmowej. Dodatkowo siemię lniane powleka ochronną warstwą jelito. 

Na zaparcia polecany jest kleik z siemienia lnianego. Aby go przygotować, 2 czubate łyżki nasion lnu należy przelać wrzącą wodą, a następnie zalać połową szklanki zimnej wody i odstawić na kilka godzin do zgęstnienia. Osoby dorosłe kleik mogą spożywać wraz z nasionami, natomiast dzieciom przygotowuje się kleik z lnu mielonego.

Pełne działanie przeczyszczające kleiku z nasion lnu występuje najczęściej po 1-2 dniach. Siemię lniane może być bezpiecznie stosowane przez kobiety ciężarne i karmiące.

Zioła na zaparcia - przeciwwskazania 

Przeciwwskazania dotyczą zwłaszcza ziół na zaparcia zawierających antrachinony, jak senes, rzewień i kruszyna. Nie powinny ich stosować:

  • kobiety ciężarne,
  • kobiety karmiące,
  • dzieci do 12. roku życia,
  • osoby z chorobami zapalnymi jelit, niedrożnością jelit,
  • podczas miesiączki,
  • po operacji na układzie pokarmowym.

Uwaga! Jeśli twój problem nie minie po kilku dniach stosowania ziół, koniecznie zgłoś się do lekarza. Uciążliwe zaparcia mogą być objawem wielu chorób, których nie wolno lekceważyć.

Wykorzystano fragmenty artykułu Marty Wilczkowskiej, którego treść została pierwotnie opublikowana 20.12.2012.

Czytaj także:
Co zjeść na zaparcia? 10 produktów polecanych przez dietetyków
Soda na zaparcia - jak działa, jakie są skutki uboczne?
Zaparcia u dzieci. Skąd się biorą i jak je leczyć?
Cola na zaparcia – czy i jak działa?

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!