koronawirus leczenie fot. Adobe Stock

Koronawirus leczenie – jak przebiega terapia COVID-19?

Leczenie zakażenia koronawirusem zależy od nasilenia objawów. Inne zalecenia dotyczą leczenia łagodnej infekcji w warunkach domowych, a inne ciężkiej postaci COVID-19 wymagającej pobytu w szpitalu. Polskie Towarzystwo Epidemiologów i Lekarzy Chorób Zakaźnych przygotowało ważne zalecenia dotyczące leczenia koronawirusa.
/ 20.10.2020 09:09
koronawirus leczenie fot. Adobe Stock

Spis treści:

  1. Koronawirus – leczenie łagodnego zakażenia
  2. Leczenie koronawirusa – 4 stadia COVID-19
  3. Koronawirus – leczenie w szpitalu
  4. Koronawirus – jak nie leczyć COVID-19?

Koronawirus – leczenie łagodnego zakażenia

W przeważającej liczbie przypadków zakażenie koronawirusem przebiega bezobjawowo lub skąpoobjawowo, jest więc wtedy łagodną infekcją, którą można leczyć w domu. Dotyczy to 80-90% osób z dodatnim wynikiem testu na SARS CoV-2. Leczenie łagodnego zakażenia koronawirusem polega na:

  • przyjmowaniu dużej ilości płynów, szczególnie przy gorączce,
  • odpoczynku i izolacji,
  • stosowaniu leku przeciwbólowego i przeciwgorączkowego z paracetamolem, w razie wystąpienia gorączki i dolegliwości bólowych (bólu gardła, bólu głowy, bólu mięśni); należy przestrzegać zaleceń dotyczących dawkowania leku, ponieważ przedawkowanie paracetamolu zagraża życiu i zdrowiu; maksymalna dobowa dawka paracetamolu dla osoby dorosłej to 4g,
  • stosowaniu tabletek do ssania na ból gardła, w razie bólu gardła,
  • w razie suchego kaszlu, warto zastosować domowe sposoby na kaszel (syropy i inhalacje),
  • wietrzeniu pomieszczeń i nawilżaniu suchego powietrza, dzięki czemu wydzielina w drogach oddechowych stanie się rzadsza i łatwiej będzie się jej pozbyć.

Nawet jeśli objawy zakażenia koronawirusem są bardzo znikome, należy kontrolować swój stan, ponieważ może się on pogorszyć w okresie od 5. do 8. dnia od początku objawów. Więcej: Objawy koronawirusa dzień po dniu.  

Należy pamiętać również o tym, że zakażenie koronawirusem nie musi objawiać się kaszlem czy gorączką (więcej: Koronawirus bez gorączki), a mimo to zakażony powinien pozostać w domu i unikać kontaktu z osobami z grup podwyższonego ryzyka (szczególnie starszymi i z niektórymi chorobami przewlekłymi). 

Koronawirus leczenie – 4 stadia COVID-19

U każdego zakażonego w ciągu kilku dni od wystąpienia pierwszych objawów COVID-19, może wystąpić pogorszenie stanu zdrowia.

Każde nasilenie objawów pomimo leczenia oznacza wchodzenie choroby w kolejne stadia zaawansowania. Wyróżnia się cztery stadia choroby spowodowanej zakażeniem koronawirusem:

  • I stadium – łagodne objawy, leczenie domowe,
  • II stadium – pogorszenie stanu po kilku dniach od początku objawów, może występować duszność, zaburzenia świadomości, wymaga hospitalizacji na oddziale chorób zakaźnych,
  • III stadium – tzw. burza cytokinowa, nasilenie objawów pomimo leczenia przeciwwirusowego, 
  • IV stadium – ostra niewydolność oddechowa (ARDS), dalsze pogorszenie stanu chorego pomimo terapii, duże prawdopodobieństwo konieczności zastosowania wentylacji mechanicznej, leczenie na oddziale intensywnej terapii.

Większość osób zakażonych koronawirusem przechodzi chorobę stosunkowo łagodnie, a objawy w ciągu kilku dni (do 2 tygodni) ustępują. Pogorszenie stanu zagraża szczególnie osobom w podeszłym wieku i z niektórymi chorobami przewlekłymi. 

Koronawirus – leczenie w szpitalu

Zakażenie koronawirusem może wymagać bardziej specjalistycznego leczenia, pobytu w szpitalu, tlenoterapii, a nawet leczenia na oddziale intensywnej terapii i mechanicznego wspomagania oddychania (przy pomocy respiratora). 

Lekarze stosują skalę CRB-65 do oceny, czy pacjent z koronawirusem wymaga pobytu w szpitalu. Pod uwagę są brane następujące kryteria:

  • zaburzenia świadomości (1 pkt),
  • częstość oddechów ≥30/minutę (1 pkt),
  • ciśnienie tętnicze krwi równe lub niższe od 90/60 mmHg (1 pkt),
  • wiek > 65 lat (1 pkt).

W przypadku uzyskania 2 punktów rozważane jest skierowanie do szpitala, a w przypadku 3-4 punktów, trzeba skierować pacjenta do szpitala.

Leczenie koronawirusa w szpitalu obejmuje przede wszystkim postępowanie farmakologiczne i tlenoterapię.

Pacjentom w stadium II COVID-19 podaje się lek przeciwwirusowy (remdesiwir) przez 5 dni , ponadto stosuje się tlenoterapię i małe dawki deksametazonu (z grupy glikokortykosteroidów) w celu zapobiegania tzw. burzy cytokinowej. Na tym etapie można również zastosować leczenie osoczem ozdrowieńców. Terapia polega na podaniu swoistych przeciwciał choremu, które wcześniej wytworzył układ immunologiczny osoby zakażonej koronawirusem i wyleczonej.

Jeśli leczenie nie przynosi rezultatów, a objawy nasilają się, wówczas można podejrzewać rozwój tzw. burzy cytokinowej (stadium III). Jest to nadmierna odpowiedź układu odpornościowego człowieka na zakażenie koronawirusem, która może prowadzić do uszkodzenia tkanek i narządów. Na tym etapie leczenie polega na podawaniu pacjentom tocilizumabu (antagonisty receptorów IL-6) lub małych dawek glikokortykosteroidów.

Dalsze nasilenie się objawów skutkuje rozwojem ostrej niewydolności oddechowej (IV stadium) i przeniesieniem pacjenta na oddział intensywnej terapii. W wielu przypadkach konieczne jest podłączenie chorego do respiratora, czyli urządzenia zastępującego lub wspomagającego mięśnie niezbędne do oddychania. Leczenie zakażenia koronawirusem na tym etapie polega na podawaniu wysokich dawek glikokortykosteroidów oraz antybiotykoterapii o szerokim spektrum działania. 

Koronawirus – jak nie leczyć COVID-19?

Leczenie zakażenia koronawirusem jest dziedziną wciąż badaną przez naukowców. Niektóre metody pojawiające się na początku pandemii, dzisiaj po zweryfikowaniu nie są stosowane. Na przykład eksperci wycofali się z zalecenia unikania przyjmowania niesteroidowych leków przeciwzapalnych, takich jak ibuprofen, przy koronawirusie.

Według zaleceń Polskiego Towarzystwa Epidemiologów i Lekarzy Chorób Zakaźnych, nie powinno się leczyć zakażenia koronawirusem w I stadium glikokortykosteroidami, ponieważ leki z tej grupy mogą nasilać namnażanie wirusa i pogarszać prognozy. Nie należy również do leczenia zakażenia koronawirusem stosować witaminy D, leków przeciwgrypowych, heparyny drobnocząsteczkowej i antybiotyków. Chyba że wymaga tego istnienie innego schorzenia. Z terapii COVID-19 wycofano także chlorochinę, hydrochlorochinę, lopinawir i rytonawir, z powodu braku wystarczających dowodów na ich skuteczność. 

Źródło: Robert Flisiak i inni, Zalecenia diagnostyki i terapii zakażeń SARS-CoV-2 Polskiego Towarzystwa Epidemiologów i Lekarzy Chorób Zakaźnych z dnia 13 października 2020.

Więcej o koronawirusie:
Koronawirus objawy skórne – wysypka, pokrzywka, palce covidowe
Objawy koronawirusa dzień po dniu. Jak rozwija się COVID-19?
Koronawirus a grypa – jak odróżnić objawy?
Koronawirus a ciąża. Najważniejsze fakty o COVID-19 w ciąży
Koronawirus przy cukrzycy – co już wiemy?
Koronawirus - objawy u dorosłych i dzieci, leczenie, szczepionka, skąd się wziął koronawirus
Brak węchu – przyczyny i leczenie utraty powonienia. Brak węchu a koronawirus
Koronawirus a biegunka – ważny objaw, którego nie powinniśmy lekceważyć

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!