Anemia fot. Adobe Stock

Anemia (niedokrwistość) - rodzaje, objawy, leczenie

Anemia to zespół dolegliwości związanych z niewłaściwym stężeniem erytrocytów i poziomem hemoglobiny we krwi. Anemia najczęściej wynika z niedoboru żelaza.
Marzena Bartoszuk / 27.01.2020 11:40
Anemia fot. Adobe Stock

Anemia, inaczej nazywana niedokrwistością, to jedna z najczęstszych kobiecych dolegliwości. Przytrafia się tym, które miesiączkują zbyt obficie, chorują na nią kobiety w ciąży oraz te, które stosują zbyt rygorystyczne diety.

Spis treści:

  1. Przyczyny anemii
  2. Objawy anemii
  3. Jakie badania warto wykonać przy anemii?
  4. Leczenie anemii
  5. Dieta w anemii
  6. Anemia u mężczyzn

Przyczyny anemii

Jeśli lekarz stwierdza anemię, najczęściej ma na myśli zbyt niski poziom hemoglobiny we krwi. Tę chorobę powoduje zwykle niedobór żelaza. A skąd się bierze ten problem? Jest kilka możliwych przyczyn:

  • krwawienia – bardzo obfite albo długotrwałe miesiączki, czasem krwawienia ukryte, np. z przewodu pokarmowego,
  • wzrost zapotrzebowania na żelazo – podczas ciąży i karmienia piersią, a u dzieci i młodzieży w okresie intensywnego wzrostu,
  • niedostateczne dostarczanie organizmowi żelaza – diety wegetariańskie i wegańskie, niektóre programy odchudzające,
  • niewłaściwe wchłanianie tego składnika z przewodu pokarmowego, spowodowane głównie chorobami żołądka i jelit.

Są również rodzaje anemii niezwiązane bezpośrednio z poziomem żelaza:

  • anemia złośliwa - wynikająca z niedoboru witaminy B12,
  • anemia aplastyczna - związana z uszkodzeniem szpiku,
  • anemia sierpowata - spowodowana nieprawidłową budową hemoglobiny.

Objawy anemii

Najczęstsze objawy niedokrwistości z niedoboru żelaza to:

Czasem dołączają się także problemy ze skórą (wysuszenie), włosy i paznokcie zaczynają się łatwiej łamać, na ustach powstają zajady. Nie wszystkie te objawy muszą pojawić się od razu. Czasem, w zależności od stopnia niedokrwistości, występują tylko niektóre, a jeśli choroba się pogłębia, dołączają kolejne.

Jakie badania warto wykonać przy anemii?

Aby stwierdzić anemię, konieczne będą badania krwi. Na początek wystarczy zwykła morfologia. To podstawowe badanie szybko ujawni, czy we krwi jest właściwa ilość czerwonych ciałek (erytrocytów), hemoglobiny i hematokrytu.

Gdy ich brakuje, specjalista może zlecić bardziej szczegółowe badania np. sprawdzenie poziomu żelaza we krwi. Na tej podstawie łatwo można postawić diagnozę.

Leczenie anemii

Terapia polega na uzupełnianiu niedoborów żelaza za pomocą jego suplementów. Zwykle lekarz przepisuje tabletki dostępne tylko na receptę. Uwaga! Niektóre preparaty mogą powodować bóle brzucha (poznaj przyczyny bólu w podbrzuszu), mdłości lub zaparcia. Trzeba wówczas zwrócić się do specjalisty z prośbą o zmianę leku na łagodniejszy dla żołądka.

Tabletki trzeba przyjmować przez dłuższy czas, zwykle nawet kilka miesięcy. Warto popijać je sokiem pomarańczowym, bo zawarta w nim witamina C poprawia przyswajanie żelaza. Za to przez godzinę po zażyciu tabletki nie należy pić kawy ani herbaty, ponieważ zawarte w tych napojach taniny tworzą z żelazem trudno przyswajalne związki.

Gdy wyniki morfologii poprawią się, leczenie powinno być kontynuowane jeszcze przez jakiś czas, by uzupełnić zapasy tego pierwiastka w organizmie.

Dieta w anemii

Oprócz regularnego przyjmowania preparatów ważna jest też dieta ułożona z naciskiem na w produkty bogate w żelazo. Ten składnik mineralny jest najlepiej przyswajalny z produktów pochodzenia zwierzęcego, mięsa i podrobów (np. wątróbki). Zawierają one bowiem tzw. żelazo hemowe dostępne dla organizmu w 15–20 proc. (najlepiej z cielęciny, ok. 22 proc.). Natomiast wchłanianie żelaza niehemowego obecnego w produktach roślinnych nie przekracza kilku procent (np. ze szpinaku ok. 2 proc., z sałaty 4 proc.).

To właśnie dlatego wegetarianizm i anemia często idą w parze. Oczywiście nie należy zrezygnować z jedzenia warzyw. Wręcz przeciwnie, warto łączyć je z daniami mięsnymi ze względu na zawartość wielu witamin, w tym witaminy C, i kwasu foliowego, które znacznie ułatwiają przyswajanie żelaza.
Co zatem należy jeść przy anemii?

  • wątróbkę (każdy rodzaj, zwłaszcza wieprzową i cielęcą),
  • wołowinę, cielęcinę,
  • warzywa strączkowe, zwłaszcza białą fasolę,
  • żółtka jaj,
  • śliwki i morele suszone.

Anemia u mężczyzn

Chociaż znaczna większość osób chorujących to kobiety, anemia nie omija także niektórych mężczyzn. Najczęściej jednak pojawia się u nich po wypadkach czy operacjach, związanych z dużą utratą krwi albo po zabiegach np. wycięcia żołądka.

Treść artykułu została pierwotnie opublikowana 22.06.2017.

Więcej o anemii:Anemia a wyniki morfologii krwi - na te 6 parametrów zwróć uwagę!Anemia w ciąży - objawy i leczenieJak walczyć z anemią po porodzie?Jak często niedokrwistość jest objawem raka?

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (0)