sepsa fot. Adobe Stock

Jednym z objawów sepsy jest wysypka. Oto, jak wygląda

Sepsa, zwana tez posocznicą, zapalnym zakażeniem krwi lub SIRS, nie jest chorobą, lecz dysfunkcją narządową, która bardzo często prowadzi do śmierci chorego. Jest szczególnie groźna dla noworodków i niemowląt, a rozpoznamy ją po charakterystycznej wysypce i innych objawach.
Marta Słupska / 29.09.2020 13:26
sepsa fot. Adobe Stock

Szacuje się, że w Polsce około 30 tysięcy osób rocznie umiera z powodu sepsy. O tym, czy chory przeżyje, decyduje w głównej mierze to, jak szybko trafi do szpitala i rozpocznie leczenie. Warto więc wiedzieć, jakie objawy mogą o niej świadczyć i komu szczególnie zagraża. Tym bardziej, że śmiertelność w przypadku ciężkiej sepsy wynosi od 28 do aż 60%.

Sepsa nie jest chorobą?

Sepsa (posocznica, endotoksemia) to patologiczna i ciężko przebiegająca reakcja organizmu na zakażenie. Często kończy się śmiercią chorego. Inaczej nazywa się ją także SIRS, zapalnym zakażeniem krwi, uogólnionym zespołem odczynu zapalnego lub zespołem układowej odpowiedzi zapalnej.

Sepsy nie definiuje się jako odrębną jednostkę chorobową, lecz dysfunkcję narządową, która zagraża życiu. Najczęstsza przyczyna sepsy pozaszpitalnej to infekcja pneumokokami i meningokokami.

Sepsa jest ciężkim systemowym zakażeniem, najczęściej wywołanym przez bakterie, ale może też być wywołana przez pasożyty, wirusy lub grzyby. W odpowiedzi na zakażenie organizmu dochodzi do uogólnionej reakcji zapalnej. Choroba prowadzi do niewydolności wielonarządowej oraz zaburzeń krzepnięcia
– wyjaśnia nam dermatolog dr n. med. Marek Kot z Salve Przychodnie.

Komu zagraża sepsa?

Sepsa jest szczególnie niebezpieczna dla noworodków i niemowląt na oddziałach szpitalnych. Dziecko może się nią zakazić drogą kropelkową i przez kontakt bezpośredni, na przykład poprzez picie z jednej butelki.

Małe dzieci nie są jednak jedynymi łatwymi ofiarami sepsy – zagraża ona też innym grupom osób.

Najbardziej narażone na wystąpienie sepsy są osoby po rozległych operacjach, starsze, niedożywione, wyniszczone, z osłabioną odpornością i chorobami przewlekłymi, a także niemowlęta i wcześniaki
– mówi dermatolog dr n. med. Marek Kot.

Jak rozpoznać sepsę i wysypkę wybroczynową?

Sepsa postępuje szybko, pociągając za sobą całą lawinę szkód w organizmie: w ciągu kilkunastu godzin może spowodować niewydolność rozmaitych narządów, a w konsekwencji – śmierć.

Początkowo objawy sepsy mogą przypominać przeziębienie lub grypę bądź nieżyt żołądkowo-jelitowy, pojawiają się:

  • bardzo wysoka gorączka powyżej 38,5°C, na którą nie pomagają leki przeciwgorączkowe (początkowo może wystąpić spadek temperatury poniżej 36°C),
  • nadmierna potliwość,
  • dreszcze,
  • wymioty,
  • sztywność karku,
  • światłowstręt,
  • bóle głowy,
  • niepokój ruchowy,
  • brak apetytu.

Dziecko, u którego rozwija się sepsa, staje się apatyczne, dużo śpi, nie reaguje na bodźce, przestaje interesować się otoczeniem.

Do objawów sepsy należą podwyższona temperatura ciała, dreszcze, wzmożona potliwość, przyśpieszona akcja serca, senność, rozdrażnienie, niepokój oraz rozsiane zmiany plamicze i wybroczyny na skórze
– mówi dr n. med. Marek Kot.

Charakterystycznym objawem sepsy jest też wysypka, która pojawia się w zaawansowanym stadium choroby. Ma ona postać wybroczyn, które zlewają się czasem w większe plamy (tzw. wysypka wybroczynowa).

Jeśli na ciele pojawią się sinogranatowe kropki i plamki, możemy przeprowadzić szybki test –  tzw. test szklanki, by sprawdzić, czy wysypka może wiązać się z sepsą i czy wymagamy natychmiastowego kontaktu z lekarzem. Wystarczy przyłożyć do skóry bok szklanki i ucisnąć – jeśli zaczerwienienie nie mija i nie blednie, to znak, że musimy pilnie udać się do szpitala. Niesłabnąca pod naciskiem wysypka jest sygnałem sepsy.

wysypka sepsa
Wysypka wybroczynowa, fot. Adobe Stock

Jak leczy się sepsę?

Leczenie sepsy można podzielić na:

  • przyczynowe, czyli wdrożenie leczenia przeciwko konkretnemu patogenowi, który wywołał zakażenie,
  • objawowe, ukierunkowane na łagodzenie lub eliminowanie objawów.

Leczenie choroby jest multidyscyplinarne i prowadzone jest w oddziałach intensywnej opieki medycznej. Opiera się na utrzymaniu pracy narządów wewnętrznych i przeciwdziałaniu ich niewydolności, antybiotykoterapii, opanowaniu uogólnionego stanu zapalnego i zatrzymaniu kaskady zaburzeń krzepnięcia
– wyjaśnia dr n. med. Marek Kot.

Należy pamiętać, że sepsa wymaga pilnego leczenia szpitalnego, w tym podania antybiotyków. O życiu chorego z sepsą decydują godziny, jeśli więc obserwujemy u siebie lub bliskiej osoby niepokojące objawy, koniecznie jak najszybciej udajmy się do szpitala.

W Polsce dostępne są szczepienia przeciwko meningokokom i szczepienia przeciwko pneumokokom (obowiązkowe u dzieci urodzonych po 1 stycznia 2017 roku).

Treść artykułu pierwotnie została opublikowana 11.04.2018.

 

Więcej na temat sepsy:
Sepsa – czym jest, objawy, przyczyny, leczenie
Sepsa leczenie - ile trwa i na czym polega?
Objawy sepsy - jak rozpoznać posocznicę
Sepsa po porodzie – historia pacjentki. Jak dochodzi do posocznicy?

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!