sepsa fot. Adobe Stock

Sepsa rozwija się szybko i często kończy śmiercią - ważne fakty

Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) co 3-4 minuty na świecie ktoś umiera z powodu sepsy. Daje mało charakterystyczne objawy, łatwo pomylić ją z innymi chorobami.
Marta Wilczkowska / 30.10.2019 16:34
sepsa fot. Adobe Stock

Sepsa bezpośrednio zagraża życiu chorego. Nie można się nią zarazić, ale jest bardzo niebezpieczna, potrafi doprowadzić do śmierci w ciągu kilkunastu godzin. Warto mieć niezbędną wiedzę na jej temat.

Spis treści:

Co to jest sepsa?

Dawniej nazywana była posocznicą. To nie jest choroba, tylko ogólna, złożona reakcja organizmu na zakażenie. Kiedyś sepsą określano bakteryjne zakażenie krwi. Dziś wiadomo, że może zostać wywołana przez różne drobnoustroje, zarówno bakterie, jak i wirusy, grzyby i pasożyty. W praktyce jednak do sepsy najczęściej dochodzi na skutek zakażenia bakteryjnego, które roznosi się drogą układu krwionośnego.

Sepsa jest problemem nie tylko w szpitalach – zachorować może każdy. Szacuje się, że do ok. 80% zakażeń, które wywołują sepsę, dochodzi w warunkach pozaszpitalnych. Najbardziej narażeni są ludzie młodzi i starsi oraz z osłabionym układem odpornościowym. W Polsce rocznie mamy ok. 50 tys. przypadków sepsy.

Na rozwój sepsy narażeni są także pacjenci przebywający na oddziale intensywnej terapii. Ze względu na ciężki stan chorych łatwiej może dojść u nich do zakażenia. Sepsie mogą sprzyjać:

  • infekcje w obrębie jamy brzusznej,
  • ciężkie zapalenie płuc,
  • zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych,
  • infekcje układu moczowego.

Należy jednak pamiętać, że obecność tych chorób nie jest równoznaczna z rozwojem sepsy. I odwrotnie - do sepsy może dojść również w przypadku innych, niewymienionych wyżej infekcji.

Rodzaje sepsy

Ze względu na stopień nasilenia, wyróżnia się trzy postaci: sepsa, ciężka sepsa i wstrząs septyczny. W przypadku jej ciężkiej postaci mamy do czynienia z niewydolnością wielu narządów w organizmie. Wstrząs rozwija się, gdy dojdzie do spadku ciśnienia tętniczego, a przez to do niebezpiecznego spadku tkankowego przepływu krwi. Niezbędne jest podanie wówczas wazopresorów (obkurczają naczynia krwionośne).

Rozróżnia się też sepsę noworodkową, dzieci, dorosłych i szpitalną.

Jakie daje objawy?

Sepsa jest reakcją organizmu na kontakt z czynnikiem zakaźnym, na skutek którego rozwija się uogólniony stan zapalny organizmu. Mogą mu towarzyszyć:

  • przyspieszenie akcji serca do ponad 90 uderzeń na minutę,
  • spadek temperatury ciała poniżej 36 st. C lub jej wzrost powyżej 38 st. C,
  • przyspieszony oddech - ponad 20 oddechów na minutę,
  • zmiany w morfologii krwi,
  • niewydolność określonych narządów wewnętrznych
  • wysypka na skórze, która nie znika pod wpływem nacisku,
  • dezorientacja.

sepsa objawy
grafika: Ula Bugaeva

Na podstawie rozpoznania m.in. tych objawów stwierdza się obecność sepsy. Niestety takie dolegliwości mogą świadczyć też o wielu innych schorzeniach. A szybkie rozpoznanie w przypadku sepsy jest bardzo ważne - każda zwłoka w podaniu odpowiedniego antybiotyku zwiększa ryzyko śmiertelności.

Diagnostyka

Jeśli zachodzi u pacjenta podejrzenie sepsy, należy zrobić badanie przesiewowe krwi - wyhodowanie bakterii z posiewu. Na miarodajny wynik czasami trzeba zaczekać nawet 3 dni. Dlatego lekarz dokonuje już wstępnej diagnozy na podstawie wywiadu lekarskiego i dokładnego badania chorego.

Poza badaniami krwi pomocne jest pobranie wydzielin z dróg oddechowych, płynu mózgowo-rdzeniowego, moczu. Przydatne jest też wykonanie RTG i USG.

Leczenie sepsy

Jest procesem długotrwałym i niestety nie daje 100% pewności co do jego skuteczności. W warunkach szpitalnych stosuje się antybiotykoterapię, leczenie kortykosteroidami, leki obkurczające naczynia krwionośne i pobudzające kurczliwość mięśnia sercowego i aktywowanym białkiem C.

Sposób leczenia może też zależeć od rodzaju patogenu, który przyczynił się do rozwoju sepsy i ogólnego stanu zdrowia pacjenta. Najczęściej zakażenie wywołują meningokoki, pneumokoki, paciorkowce, gronkowce.

Podczas sepsy często pojawiają się ropnie, wtedy należy dokonać ich drenażu. U chorych stosuje się też leczenie objawowe.

Czy istnieje szczepionka przeciwko sepsie?

Niestety nie ma możliwości zaszczepienia się przeciwko wystąpieniu sepsy. W pewnym sensie zapobiegać mogą jej szczepienia przeciw innym patogenom - zabezpieczając przed rozwojem zakażenia w konsekwencji mogą też zapobiegać rozwojowi sepsy. Nie znaczy to jednak, że wykonanie szczepienia jest równoznaczne z 100% bezpieczeństwem, a brak szczepień zawsze prowadzi do sepsy.

Szczepienia przeciwko bakteriom, które mogą prowadzić do sepsy (np. przeciwko meningokokom i pneumokokom) są szczególnie ważne w przypadku dzieci w wieku szkolnym i przedszkolnym.

Zobacz też:3 alarmujące objawy sepsy u dzieckaCo musisz wiedzieć o sepsie? (wideo)

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (5)
/19.11.2013 09:10
posocznica to pewnie od posoki, czyli krwi. napisane jest że kiedy myśleli że zakażenie dotyczy tylko krwi
/19.11.2013 09:09
dziwna nazwa posocznica, ja zawsze słyszałam tylko o sepsie
/19.11.2013 09:08
czyli sepsa i posocznica to to samo?!? ja zawsze myślałam ze to dwie różne CHOROBY!
POKAŻ KOMENTARZE (2)