półpasiec fot. Adobe Stock

Półpasiec - objawy (zdjęcia zmian skórnych), zarażanie, leczenie

Półpasiec to ostra wirusowa choroba zakaźna. Objawia się pęcherzykami na skórze, a także jej bólem, mrowieniem i świądem. Półpasiec jest zaraźliwy, ale nie tak bardzo jak ospa wietrzna.
Marta Słupska / 06.06.2019 11:29
półpasiec fot. Adobe Stock

Półpasiec to choroba, która może pojawić się u każdego, także u dzieci i kobiet w ciąży. Wywołuje ją ten sam wirus, który powoduje ospę wietrzną. Jest to choroba niebezpieczna i bolesna, ale na szczęście daje charakterystyczne objawy. Półpaśca można rozpoznać po pęcherzykach na skórze, które mogą pojawiać się w różnych miejscach na ciele, a także… na spojówce i rogówce oka!

Spis treści:

Co to jest półpasiec?

Półpasiec jest ostrą wirusową chorobą zakaźną, którą wywołuje wirus herpes virus varicella, odpowiedzialny też za ospę wietrzną (zobacz prawdy i mity o ospie wietrznej). Wirus ten dostaje się do organizmu drogą kropelkową – zakażamy się nim w wyniku kontaktu z osobą chorą, gdy ta kichnie lub zacznie kasłać w naszym towarzystwie.

Uważa się, że choroba ta może się uaktywnić, gdy organizm jest osłabiony. Dochodzi do zapalenia nerwu i skóry, którą unerwia. 

Możemy rozróżnić różne rodzaje półpaśca, np. oczny, uszny, krwotoczny, uogólniony.

Jak zarażamy się półpaścem?

Ważne jest to, że osoby, które raz zachorowały na ospę, uodparniają się na nią już do końca życia, jednak mimo to mogą zachorować na półpaśca. Wirus jest bowiem na tyle podstępny, że przechodzi w stan uśpienia w organizmie i atakuje w sprzyjających warunkach: na przykład gdy organizm jest osłabiony. Atakuje korzonki nerwowe w rdzeniu kręgowym i nerwy czuciowe, powodując nieprzyjemne dolegliwości bólowe.

Do uaktywnienia wirusa ukrytego w zwojach nerwowych może dojść pod wpływem spadku odporności lub w wyniku zadziałania czynników zewnętrznych takich jak uraz, radioterapia, oparzenie słoneczne
- dodaje dr n. med. Joanna Sułowicz, specjalista dermatolog-wenerolog, lekarz medycyny estetycznej z SCM estetic w Krakowie.

Na półpaśca zapadają osoby, które przebyły wcześniej ospę – dochodzi u nich do reaktywacji utajonego zakażenia. Do zachorowania może się też przyczynić kontakt z chorym na ospę wietrzną.

W grupie szczególnego ryzyka są osoby starsze oraz te o upośledzonej odporności (np. w przebiegu stosowania leków immunosupresyjnych lub tych podawanych w trakcie chemioterapii), a także pacjenci z wrodzonym niedoborem odporności, z zakażenia HIV oraz chorobą AIDS. Choroba często dotyka też osoby o prawidłowej odporności
– wyjaśnia dr n. med. Joanna Sułowicz.

Warto przy tym dodać, że półpasiec jest zaraźliwy, ale znacznie mniej niż ospa – już samo przykrycie zmian skórnych odzieżą zmniejsza jego zaraźliwość.

Objawy półpaśca

Podstawowym objawem półpaśca są bolesne, swędzące i często różowe (krwiste) lub żółte pęcherzyki na skórze. Mogą przypominać te, które pojawiają się przy ospie wietrznej.

Wcześniej, zanim się pojawią, skóra może boleć, mrowić, silnie swędzieć lub piec. Jest wtedy bardzo wrażliwa na dotyk (przeczulica). Takie objawy półpaśca mogą utrzymywać się przez cały czas trwania choroby, czyli od 2 do 4 tygodni, lub tylko od 1 do 3 dni. Przeczulica może przy tym obejmować tylko jedną stronę ciała.

Pęcherzyki na skórze przy półpaścu są charakterystyczne z trzech powodów:

  1. zwykle pojawiają się po jednej stronie ciała, nie przekraczają linii środkowej tułowia lub twarzy,
  2. układem przypominają poziomy pas,
  3. zazwyczaj pojawiają się w obrębie tułowia, czyli na klatce piersiowej, plecach i brzuchu, jednak bywa, że obejmują też nos, twarz czy gałkę oczną.

Pęcherzyki zaczynają wysychać po około tygodniu, z czasem tworząc strupy, które potem odpadają. Są obecne na skórze w sumie około 2-3 tygodnie.

Półpasiec – zdjęcia zmian skórnych

Jak wygląda półpasiec? Chorobę można rozpoznać na poniższych zdjęciach.

półpasiec wysypka

półpasiec pęcherze
fot. Adobe Stock

Inne charakterystyczne objawy półpaśca to:

  • silny ból, który towarzyszy występowaniu pęcherzy na skórze (zmniejsza się wraz ze zmniejszaniem się pęcherzy, ale może męczyć jeszcze przez wiele miesięcy od zakończenia leczenia),
  • gorączka,
  • bóle głowy.

Rodzaje półpaśca

Półpasiec może występować w różnych rodzajach, w zależności od tego, jaki obszar ciała obejmuje. Oto najważniejsze z nich.

Półpasiec oczny

W półpaścu ocznym choroba obejmuje rogówkę oraz spojówkę. Nieleczony może spowodować nawet utratę wzroku i porażenie nerwu odpowiedzialnego za poruszanie gałką oczną. Jego objawy to pęcherzyki na twarzy i powiece, czasem też spojówce i rogówce, ból i pieczenie oka. Przy półpaścu ocznym może też dojść do wrzodzenia oka (znak, że wdały się bakterie).

Półpasiec uszny

Półpasiec uszny rozpoznamy po silnym bólu, niedosłuchu, zawrotach głowy czy pęcherzykach pojawiających się na błonie śluzowej jamy ustnej. W niektórych przypadkach dochodzi do porażenia nerwu twarzowego – chory nie może wykonywać ruchów mięśni połowy twarzy. Półpasiec uszny może nawet trwale uszkadzać słuch.

Półpasiec krwotoczny

Do tego rodzaju półpaśca dochodzi w przypadkach ciężkiego rodzaju tego schorzenia.

Półpasiec zgorzelinowy

W jego przypadku na ciele po krostach powstają jeszcze dodatkowo owrzodzenia.

Półpasiec – postać uogólniona (rozsiana)

Objawy tego półpaśca obejmują tułów. Może się on pojawiać w przypadku chłoniaków i przerzutów nowotworowych.

Półpasiec u dziecka

Niestety, półpasiec to choroba, która może się też pojawić u dzieci, a dokładnie u tych, które w przeszłości chorowały na ospę wietrzną. Półpasiec u dziecka objawia się podobnie: pęcherzykami wypełnionymi płynem surowiczym, nerwobólami, gorączką. Leczy się go maściami łagodzącymi świąd i lekami przeciwbólowymi, czasem – lekiem przeciwwirusowym zawierającym acyklowir.

Półpasiec w ciąży

Na półpaśca mogą także chorować kobiety w ciąży. Na szczęście są nikłe szanse na zakażenie płodu. Półpasiec w ciąży można leczyć.

Ryzyko przejścia infekcji z matki na płód jest bardzo małe. Jeśli ktoś jest w ciąży i nie miał ospy wietrznej - podaje się wtedy dożylnie globuliny zawierające przeciwciała przeciwko wirusowi ospy, jako próbę ochrony przed zakażeniem
– tłumaczy Celina Fręczko, położna.

Półpasiec – powikłania

Choroba w większości przypadków ma łagodny przebieg, jednak zdarza się, że powoduje niebezpieczne dla zdrowia powikłania. To dlatego trzeba go leczyć.

Powikłania półpaśca obejmują m.in. problemy ze wzrokiem, słuchem, zapalenie mózgu, udar mózgu, zapalenie rdzenia kręgowego czy świąd postherpetyczny.

Półpasiec - leczenie

Skuteczność leczenia półpaśca zależy od tego, jak wcześnie się je podejmie. W leczeniu tej choroby stosuje się leki przeciwbólowe, czasem też kortykosteroidy, które zmniejszają opuchliznę i łagodzą ból. Na szczęście pacjenci chorujący na półpasiec rzadko wymagają hospitalizacji.

Trzeba jednak pamiętać, że półpasiec jest chorobą zakaźną i w czasie leczenia powinniśmy zostać w domu, by nie narażać innych na zachorowanie. Półpasiec mija zazwyczaj po 2-3 tygodniach i nigdy nie wraca. Możesz na własną rękę wspomagać leczenie - zobacz sposoby na złagodzenie dolegliwości związanych z półpaścem.

Więcej o chorobach zakaźnych:Jak leczyć ospę wietrzną domowymi sposobami?Różyczka u dorosłych - 3 ważne faktyDomowe sposoby na półpaścaBostonka - przyczyny, objawy i leczenie choroby bostońskiej

Jest m.in. członkiem Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego.
Joanna Sułowicz
dr n. med.
Joanna Sułowicz
dermatolog-wenerolog, lekarz medycyny estetycznej
Jest m.in. członkiem Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego.

W 2004 roku ukończyła Wydział Lekarski Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. W 2012 roku zdała egzamin specjalizacyjny z zakresu dermatologii i wenerologii oraz uzyskała tytuł doktora nauk medycznych. W 2008 roku ukończyła Podyplomową Szkołę Medycyny Estetycznej Polskiego Towarzystwa Lekarskiego. Jest także członkiem Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego oraz Polskiego Towarzystwa Medycyny Estetycznej i Anti-Aging. W latach 2005-2018 pracowała jako asystent w Klinice i Katedrze Dermatologii w Krakowie, gdzie oprócz leczenia pacjentów prowadziła także działalność naukową oraz zajęcia dydaktyczne ze studentami polskimi i zagranicznymi. Obecnie związana jest z Wojskowym Szpitalem Klinicznym w Krakowie, pracuje też w SCM estetic.

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (1)
/24.05.2018 08:34
Półpasiec strasznie boli, skóra wygląda okropnie. Nie życzę najgorszemu wrogowi.