powikłania neurologiczne po COVID-19 fot. Adobe Stock

Powikłania neurologiczne po koronawirusie

Powikłania neurologiczne po koronawirusie występują bardzo często. Najpowszechniejsze z nich to utrata smaku lub węchu, tzw. mgła mózgowa oraz zmęczenie. U niektórych pacjentów konsekwencje są poważniejsze, jak np. udar mózgu. Lekarze zwracają uwagę, że powikłania neurologiczne po COVID-19 mogą rozwinąć się u każdego, niezależnie od wieku.
/ 23.03.2021 13:47
powikłania neurologiczne po COVID-19 fot. Adobe Stock

COVID-19, podobnie jak inne choroby infekcyjne, może powodować różnorodne powikłania. Część z nich dotyczy układu nerwowego, w tym mózgu. Mechanizmów, które mogą być za to odpowiedzialne, jest co najmniej kilka. Jedna z teorii mówi, że wirus bezpośrednio atakuje ludzkie neurony.  

Jakie są możliwe powikłania neurologiczne COVID-19?

Istnieje szereg możliwych powikłań w obrębie układu nerwowego wynikających z zakażenia koronawirusem. Należą do nich:

Utrata smaku i/lub węchu jest najczęstszym powikłaniem neurologicznym. Dr Jay F. Piccirillo z Washington University School of Medicine zbadał, że utrzymuje się u około 10% chorych pacjentów po 6 miesiącach.

Nierzadko dochodzi też do udaru mózgu - to powikłanie obserwowano jednak przede wszystkim w grupach pacjentów hospitalizowanych. Szacuje się, że udar rozpoznaje się u 2,5-6% pacjentów z COVID-19, którzy przebywali w szpitalu. 

Objawy powikłań neurologicznych COVID-19

Spektrum objawów wskazujących na powikłania neurologiczne, które mogą wynikać z zakażenia COVID-19, jest bardzo szerokie. Przede wszystkim zaniepokoić powinny wszelkie zaburzenia, które pojawiają się zaraz po chorobie lub w jej trakcie. O problemach neurologicznych świadczą najczęściej:

  • ból głowy,
  • zawroty głowy,
  • niedowład, paraliż,
  • zaburzenia widzenia,
  • zaburzenia zmysłów,
  • wymioty,
  • drgawki,
  • zaburzenia równowagi, 
  • upadek,
  • utrata przytomności,
  • odmienny stan psychiczny (dezorientacja, omamy, nieumiejętność odpowiedzenia na pytanie o rok, dzień, adres).

Powikłania neurologiczne po koronawirusie – przyczyny

Zdaniem naukowców jest co najmniej kilka mechanizmów, poprzez które koronawirus może powodować objawy w układzie nerwowym.

Do powikłań neurologicznych może dojść w wyniku niedotleniania tkanek u pacjentów przechodzących ciężko chorobę COVID-19. Albo z powodu zaburzeń układu krzepnięcia i powstawania blokujących naczynia skrzepów krwi. Niektóre powikłania to z kolei efekt wirusowego zapalenia naczyń mózgowych.

Patogen u części osób może również wyzwalać nieprawidłową reakcję immunologiczną, prowadząc do skierowania organizmu przeciwko własnym komórkom (np. zespół Guillaina-Barrego i inne zespoły autoimmunologiczne). U innych nie powoduje nowych neurologicznych problemów, lecz pogarsza już istniejące.

Istnieją także badania sugerujące, że koronawirus dostaje się bezpośrednio do komórek nerwowych poprzez receptory ACE2, które znajdują się m.in. w neuronach i komórkach glejowych pnia mózgu. W ten sposób może uszkadzać komórki i powodować powikłania neurologiczne.

Przeczytaj więcej: Powikłania zakażenia koronawirusem 

Kto jest narażony na powikłania neurologiczne z powodu koronawirusa?

Powikłania neurologiczne po zakażeniu koronawirusem w zasadzie zagrażają każdemu. Zarówno osobom starszym, jak i młodym, z historią podobnych problemów w przeszłości lub nie, hospitalizowanym i pozostającym w domach. Jednak z badań wynika, że ogólnie na objawy ze strony mózgu nieco bardziej są narażone osoby starsze, z chorobami współistniejącymi (np. chorobami nerek, niedoborami odporności).

Można również zauważyć, że objawy neurologiczne związane z krążeniem (np. udar niedokrwienny lub krwotoczny) częściej dotyczą pacjentów powyżej 60. roku życia (choć zdarzały się też u młodych), podczas gdy zaburzenia psychiczne występują podobnie często u starszych i młodszych osób.

Niektóre powikłania neurologiczne wymagają leczenia, najczęściej rehabilitacji. Inne, mniej dokuczliwe, np. związane ze zmęczeniem czy utratą smaku i węchu, na ogół samoistnie ustępują w ciągu tygodni lub miesięcy.

Aby wspomóc regenerację mózgu po COVID-19, należy dobrze się odżywiać, wysypiać, wykonywać umiarkowane ćwiczenia, unikać alkoholu oraz leków utrudniających pracę układu nerwowego.

Przeczytaj również: U kogo objawy koronawirusa utrzymują się najdłużej? „Długi COVID” ma 1 na 20 osób

Więcej o koronawirusie:
Jak długo i kiedy zarażamy koronawirusem?
Skutki uboczne po szczepionce przeciw COVID-19
Ponowne zakażenie koronawirusem. Czy reinfekcja powoduje cięższe objawy COVID-19?
Koronawirus a antybiotyk. Czy, kiedy i jaki lek pomaga przy COVID-19?

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!