pylenie brzozy fot. Adobe Stock

Pylenie brzozy – kiedy i jak pyli brzoza, jakich objawów alergii się spodziewać?

Pyłek brzozy jest główną przyczyną wiosennych objawów alergii w Polsce. Uczulona na niego może być nawet połowa ludności Europy. Pyłek brzozy wchodzi w tzw. reakcje krzyżowe, dlatego osoby uczulone na brzozę muszą uważać np. na jabłka.
/ 25.03.2020 07:51
pylenie brzozy fot. Adobe Stock

Sezon pylenia brzozy zacznie się w tym roku w drugiej połowie kwietnia. Alergia na pyłki tego drzewa, zaraz po trawach, jest jedną z najbardziej uciążliwych i najczęstszych spośród alergii wziewnych. Może powodować objawy od łagodnych – jak wyciek z nosa, po silne – jak astma. Pyłki brzozy wchodzą często w reakcje krzyżowe, co tylko potęguje problemy z alergią.

Spis treści:

  1. Kiedy występuje pylenie brzozy?
  2. Jak wygląda pylenie brzozy?
  3. Alergia krzyżowa a pyłek brzozy
  4. Objawy alergii na pyłek brzozy
  5. Leczenie alergii na pyłek brzozy
  6. Jak łagodzić objawy alergii na brzozę?

Kiedy występuje pylenie brzozy?

Okres pylenia brzozy trwa od końca marca do początku czerwca. Jednak co roku intensywność pylenia może rozkładać się inaczej. Gdy jest ładna pogoda, objawy uczulenia mogą pojawiać się nawet przez 5 tygodni. Gdy aura nie dopisuje, brzoza może uczulać krócej, ale intensywniej.

Najwcześniej z pyłkiem brzozy muszą zmierzyć się alergicy zamieszkujący centralną i zachodnią Polskę, później mieszkający na północnym wschodzie kraju. Brzoza pyli najmocniej po południu i wieczorem, wtedy lepiej pozostać w domu.

W Polsce brzoza rośnie głównie na nizinach i w niskich partiach gór. Dorasta do 20 metrów wysokości. Nie jest wymagającym drzewem, zasiedla tereny piaszczyste i suche. Za problemy alergików odpowiadają kwiaty brzozy: żółto-zielone cylindryczne, zwisające kotki.

Jak wygląda pylenie brzozy?

Pylenie brzozy zaczyna się gwałtownie. Objawy pojawiają się więc nagle. Analitycy od razu zauważają duży wzrost stężenia pyłków w powietrzu. Więcej alergenów wydzielają brzozy rosnące w mieście przy ruchliwych ulicach, a mniej te oddalone od terenów miejskich.

Jeden kwiat brzozy może wyprodukować 20 tys. ziaren pyłku, a stężenie blisko drzewa może przekraczać nawet 16,2 mln ziaren pyłku na m3 powietrza. To ogromna ilość, jeśli przyjmuje się, że stężenie pyłku brzozy w powietrzu, przy którym zauważa się pierwsze objawy alergii wynosi dla Polski 20 ziaren pyłku na m3.

Eksperci badający reakcję na pylenie zauważają, że przy stężeniu 75-80 ziaren pyłku na m3 powietrza objawy uczulenia występują u wszystkich alergików. Duszność zauważana jest po przekroczeniu 155 ziaren na m3

Alergia krzyżowa a pyłek brzozy

Alergia (reakcja) krzyżowa to odpowiedź układu immunologicznego na dany alergen, a następnie na inny o podobnej budowie (np. spokrewnionej rośliny) lub na inne produkty posiadające w sobie komponent alergenu. Reakcja krzyżowa często powoduje nasilone objawy alergii.

Osoby uczulone na pyłki brzozy mogą u siebie zauważyć objawy po zjedzeniu owoców i warzyw, niektórych ziół oraz w czasie pylenia innych drzew. Reakcje krzyżowe z brzozą mogą dotyczyć:

  • warzyw (seler, marchew, ziemniaki, kukurydza, rośliny strączkowe, pietruszka),
  • owoców (jabłka, śliwki, kiwi, wiśnie, brzoskwinie, pomarańcze, melony, ziarna słonecznika i sezamu, orzechy laskowe, oliwki),
  • pieprzu, maku,
  • tytoniu,
  • pyłku olchy, leszczyny, buku, dębu, chwastów, tymotki,
  • lateksu.

Najczęstszymi objawami alergii krzyżowych są:

  • świąd ust i podniebienia,
  • pieczenie w ustach,
  • świąd języka, nosa, uszu,
  • pokrzywka z obrzękiem lub bez.

Objawy alergii na pyłek brzozy

Alergia na pyłek brzozy należy do najbardziej uciążliwych alergii wziewnych. W większości powoduje objawy łagodne ograniczające się do nosa i oczu:

  • kichanie,
  • swędzenie nosa,
  • wodnisty katar,
  • swędzenie, przekrwienie oczu.

Niekiedy pylenie brzozy powoduje silne objawy alergii:

  • kaszel,
  • pokrzywka na skórze,
  • obrzęk wokół ust,
  • duszność,
  • astma.

Leczenie alergii na pyłek brzozy

W przeciwieństwie do alergii pokarmowej, w alergii na pyłki bardzo trudno uniknąć alergenu. Zwykle konieczne jest przyjmowanie leków przeciwhistaminowych, a niekiedy sterydów donosowych lub wziewnych.

W przeciwieństwie do alergii pokarmowej, w alergii na pyłki bardzo trudno uniknąć alergenu. Zwykle konieczne jest przyjmowanie leków przeciwhistaminowych, a niekiedy sterydów donosowych wziewnych.

Możliwe jest także odczulanie (tzw. immunoterapia alergenowa), polegające na wstrzykiwaniu pod skórę niewielkich dawek alergenu, dzięki czemu z czasem organizm zaczyna wytwarzać odporność na uczulający związek. Terapia odczulająca powinna być poprzedzona badaniem molekularnym określającym, na jakie konkretnie komponenty alergenu chory jest uczulony.

U osób uczulonych na pyłek brzozy sprawdza się również immunoterapia podjęzykowa (alergen podawany jest w formie doustnej, a nie w zastrzykach, nie jest to metoda refundowana przez NFZ)

Jak łagodzić objawy alergii na brzozę?

Jest kilka zasad, których warto przestrzegać, aby łagodzić objawy alergii na pyłek brzozy. Należą do nich:

  • Regularne przepłukiwanie nosa izotonicznym roztworem soli.
  • Po powrocie do domu ze spaceru w okresie pylenia brzozy należy zmienić ubrania i wziąć prysznic.
  • Swoje aktywności lepiej planować zgodnie z kalendarzem pylenia i alertami w aplikacjach dla alergików oraz warunkami atmosferycznymi – po deszczu pyłki osiadają na ziemi i nie są tak dokuczliwe, jest ich najwięcej, gdy jest sucho i wietrznie.
  • Najlepszą porą dnia na spacer jest poranek. Brzoza pyli najmocniej wieczorami, wtedy warto zostać w domu.
  • Wietrzenie pomieszczeń w sezonie pylenia brzozy lepiej zostawić na rano. Po południu okna w domu powinny być zamknięte.

Jeśli zauważamy u siebie objawy alergii, to, nawet jeśli nie mieliśmy nigdy zdiagnozowanego uczulenia, powinniśmy udać się do alergologa i wykonać testy alergiczne. Uczulenie może pojawić się w każdym wieku.
 

Źródła:
prof. K. Boczyłko, Nie tylko alergeny: pyłek brzozy, kwartalnik „Alergia” 1/2017,
dr P. Rapiejko, Analiza stężenia pyłku drzew w 2003 roku, kwartalnik "Alergia" 1/2004.

Więcej na temat sezonowych alergii:

Przeziębienie czy alergia – przyczyny, objawy, leczenie
Przeziębienie czy alergia – przyczyny, objawy, leczenie
Kichasz, kaszlesz, masz katar i zatkany nos. Czy to alergia, czy przeziębienie?
Alergia na urlopie - jak walczyć z alergią na urlopie?
Alergia na urlopie - jak walczyć z alergią na urlopie?
Urlop może być trudnym czasem dla alergików. Warto się do niego przygotować, aby spędzić w dobrej formie ten wymarzony i wyczekiwany czas odpoczynku. Katar, kichanie, swędzące oczy i pokrzywka, to objawy charakterystyczne dla alergii. Nie bagatelizuj ich i zrób wszystko, żeby cieszyć się słońcem i odpoczynkiem od codziennej rutyny.
Alergia krzyżowa
Alergia krzyżowa
Nie daj się alergii!
Alergia na słońce - jak jej zapobiegać?
Alergia na słońce - jak jej zapobiegać?
Dowiedz się, czym tak naprawdę jest alergia na słońce, jakie są jej objawy i co ją wywołuje. Przeczytaj także, w jaki sposób jej zapobiegać, by beztrosko cieszyć się słońcem na urlopie.
Czym jest alergia wziewna?
Czym jest alergia wziewna?
Każdego roku wraz z nadejściem wiosny zaczyna się coraz więcej mówić na temat alergii. W powietrzu pojawiają się pyłki roślin, dodatnia temperatura sprzyja aktywności roztoczy kurzu domowego. Stajemy się podatni na alergię drogą wziewną.

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (1)
/05.04.2020 12:51
długo szukałem masek do sportu, jednak w większości się po prostu dusiłem, po krótkim wysiłku brakowało tlenu. Dopiero Broyx 500 przyniósł ulgę - posiadają bardzo dobrą wentylację i można w nich bez problemu ćwiczyć