tętniak mózgu fot. Adobe Stock

Tętniak mózgu dopóki nie pęknie, zwykle nie daje objawów

Gdy dojdzie do choroby naczyń krwionośnych doprowadzających krew do mózgu, może powstać tętniak. Chory latami może nawet nie wiedzieć, że go ma. Robi się niebezpiecznie, kiedy tętniak urośnie i pęknie.
Małgorzata Germak / 27.02.2020 11:08
tętniak mózgu fot. Adobe Stock

Tętniak mózgu może pojawić się bez względu na wiek i płeć. Pęka średnio u 10 na 100 tysięcy osób rocznie. Nie zawsze pęknięcie tętniaka mózgu to wyrok. Jest wiele przypadków - w tym wśród gwiazd - które pokazują, że można z tego wyjść cało. Operację tętniaka mózgu przeszły polskie aktorki Alżbeta Lenska i Monika Jarosińska, a także gwiazda „Gry o tron” Emilia Clarke.

Spis treści:

  1. Jak powstaje tętniak mózgu?
  2. Przyczyny powstawania tętniaka mózgu
  3. Rodzaje tętniaków mózgu
  4. Jakie objawy daje tętniak mózgu?
  5. Skutki pęknięcia tętniaka mózgu

Jak powstaje tętniak mózgu?

W medycynie nazywa się go tętniakiem wewnątrzczaszkowym lub tętniakiem naczyń mózgowych. To choroba tętnic mózgu, które odpowiadają za dostarczanie krwi. Do powstania tętniaka dochodzi, gdy jedna z warstw, z których zbudowana jest tętnica, osłabi się. W takiej sytuacji krew płynąca tą tętnicą pod ciśnieniem wypycha fragment ścianki tętnicy. Tworzy się uwypuklenie (woreczek).

Tętniak mózgu potrafi latami trwać, nie dając żadnych objawów i pozostając niewykrytym. To dlatego, że w początkowym stadium uwypuklenie jest małe - kilkumilimetrowe, jeśli więc na nic nie uciska, nie da żadnych symptomów neurologicznych. Z czasem jednak powiększa się i może pęknąć (ale nie musi - są przypadki osób, które mają latami tętniaka, nie wiedząc o tym, i on nie pęka), wywołując krwotok podpajęczynówkowy. To sytuacja zagrażająca zdrowiu i życiu chorego.

Przyczyny powstawania tętniaka mózgu

Są przypadki, w których lekarze nie potrafią stwierdzić, dlaczego u danej osoby powstał tętniak. Jednak jest kilka czynników, które mogą wpływać na rozwój tej choroby.
Możliwe przyczyny powstawania tętniaków mózgu:

Co zwiększa ryzyko wystąpienia tętniaka mózgu? Nadużywanie alkoholu i palenie papierosów, zażywanie narkotyków, nieleczone nadciśnienie tętnicze. Kobiety są narażone nawet 3 razy bardziej niż mężczyźni. Tętniaki zwykle nie dotyczą ludzi młodych - niecałe 2% tętniaków występuje u osób poniżej 18. roku życia.

Rodzaje tętniaków mózgu

W zależności od umiejscowienia uwypuklenia mówi się o różnych rodzajach tętniaków:

  • tętniak workowaty - najczęściej występujący (80% przypadków). Powstaje w naczyniach koła tętniczego, pęka częściej niż wrzecionowaty,
  • tętniak wrzecionowaty - powstaje na tętnicy podstawnej i środkowej mózgu, rozgałęzia się. Powstaje zwykle w wyniku zmian miażdżycowych,
  • tętniak prosowaty - zlokalizowany na gałązkach tętnic.

Istnieją też tętniaki rozwarstwiające - należą do rzadkości, tworzą się, gdy dojdzie do uszkodzenia wewnętrznej warstwy naczynia krwionośnego.

Jakie objawy daje tętniak mózgu?

Jak wspominaliśmy - zwykle dopóki ścianki nie pękną i tętniak nie rozleje się na tkanki mózgu, może nie być żadnych objawów. Jeśli tętniak urośnie na tyle, że uciska sąsiadujące z nim struktury, może dawać takie objawy jak:

  • ból głowy,
  • problemy z widzeniem - pogorszenie ostrości, podwójne widzenie,
  • opadanie powieki,
  • poszerzenie źrenicy.

Podstawowym objawem pęknięcia tętniaka mózgu jest nagły, bardzo silny ból głowy (piorunujący ból głowy) zlokalizowany po jednej stronie. Do tego osoba może mieć światłowstręt, sztywność karku, nudności i wymioty. Może dojść do zaburzeń mowy, niedowładów, utraty przytomności.

Tętniaki często pękają w sytuacjach silnego stresu, podczas dużego wysiłku fizycznego i seksu, ale też - i to nawet 30% tętniaków - pęka podczas snu.

Ważne! Jeśli wystąpią któreś z powyższych objawów, należy natychmiast wezwać pogotowie ratunkowe. Im szybciej osoba z krwawieniem wewnątrzczaszkowym trafi do szpitala, tym większa szansa na powrót do zdrowia.

Skutki pęknięcia tętniaka mózgu

Gdy tętniak pęka, dochodzi do krwawienia podpajęczynówkowego. Ok. 15% osób w takiej sytuacji umiera na miejscu wypadku, zanim zostanie udzielona im pomoc. Również tym, którzy trafią do szpitala nie zawsze uda się na czas pomóc.

Pęknięcie tętniaka wymaga wykonania natychmiastowej operacji mózgu - chodzi o zabezpieczenie tętniaka przed kolejnym pęknięciem (leczenie chirurgiczne tętniaków mózgu). Na szyję tętniaka zakłada się klips.Wykonywany jest też zabieg mniej inwazyjny - bez otwierania czaszki - embolizacja. Po operacji zwykle pacjent wymaga specjalistycznej rehabilitacji.

Przebieg leczenia i rokowania po pęknięciu tętniaka zależą od wielu czynników, w tym od wielkości i umiejscowienia tętniaka. Niestety szacuje się, że wśród osób, które przeżyją pęknięcie tętniaka, jedna trzecia doznaje nieodwracalnych uszkodzeń neurologicznych, a ponad 60% nie odzyska jakości życia, jaką miała przed krwotokiem.

Więcej o problemach z naczyniami krwionośnymi:Na czym polega zakrzepica żylna?Jak wzmocnić żyły - 9 substancji wzmacniających żyły i tętniceTętniak aorty - jakie daje objawy?

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!