Nadmiar obowiązków, ciągły pośpiech, przepracowanie. Najczęściej właśnie w ten sposób tłumaczymy sobie złe samopoczucie. Jednak bywa, że nawet po urlopie dolegliwości nie ustępują. Coraz częściej dokuczają nam bóle i zawroty głowy, mamy bladą cerę, łamią się nam paznokcie, a włosy wypadają garściami. Przyczyną kłopotów może być niedokrwistość, popularnie zwana anemią. Cierpi na nią aż co piąta Polka.
WIDEO…
Gdy brakuje żelaza
Najczęstszym powodem anemii jest niedobór żelaza (Fe) w organizmie. Pierwiastek ten bierze udział w produkcji czerwonych krwinek. Jest podstawowym składnikiem zawartej w nich hemoglobiny, która ma za zadanie dostarczać tlen do wszystkich narządów. Kiedy więc go brakuje, organizm jest niedotleniony. Z czasem może się to skończyć nadciśnieniem, bólami wieńcowymi, a nawet niewydolnością układu krążenia. Dlatego objawów anemii nie powinnaś lekceważyć. Jeśli utrzymują się 2-3 tygodnie, zgłoś się do lekarza, który zleci ci wykonanie morfologii. Gdy wyniki pokażą, że liczba czerwonych ciałek spadła poniżej 4 mln/mm3, a poziom hemoglobiny poniżej 12 g/dl, oznacza to, że nabawiłaś się niedokrwistości.
- Przy niewielkim spadku hemoglobiny wystarczy zwiększyć spożycie produktów bogatych w żelazo. Najlepiej przyswajalne jest to zawarte w mięsie, rybach i jajkach. Pochodzące z roślin wchłania się znacznie gorzej. Warto też wiedzieć, że żelazo jest dużo lepiej przyswajane w towarzystwie witaminy C. Dlatego np. ryba z kiszoną kapustą to zestaw idealny. Unikaj natomiast popijania jedzenia kawą czy herbatą - napoje te utrudniają wchłanianie żelaza.
- Przy znacznej niedokrwistości dodatkowo powinnaś przyjmować przez 3-4 miesiące preparaty z żelazem. W aptekach dostępny jest np. Ascofer (7 zł), a na receptę Hemofer (9 zł). Jednak nie kuruj się na własną rękę! Odpowiedni lek powinien dobrać ci lekarz. Jest to konieczne zwłaszcza wtedy, gdy niedobory żelaza występują mimo stosowania diety bogatej w ten pierwiastek - bo zwykle jest to sygnał, że organizm ma kłopoty z wchłanianiem go do krwi.
Gdy brakuje witamin
Zdarza się, że przyczyną anemii są niedobory kwasu foliowego lub witaminy B12, które również uczestniczą w procesie powstawania krwi. Gdy choć jednego z tych składników jest za mało, to automatycznie spada też ilość czerwonych krwinek w ustroju. Krwinki te stają się przerośnięte, bo organizm próbuje w ten sposób poradzić sobie z transportem tlenu. Jednak to nie pozwala dostatecznie dotlenić wszystkich narządów. Do typowych objawów niedokrwistości dołączają się wtedy: zażółcenie skóry, stany zapalne języka, biegunki, mrowienie w rękach i stopach. Lekarz powinien wówczas zlecić zbadanie poziomu kwasu foliowego lub witaminy B12 we krwi. Gdy któryś z wyników jest zaniżony - świadczy to o wystąpieniu tzw. anemii makrocytowej.
- W przypadku niedoboru witaminy B12 - zwykle jest to rezultat złego wchłaniania tej witaminy przez organizm - terapia polega na systematycznym przyjmowaniu jej w tabletkach lub w zastrzykach.
- Przy niedoborze kwasu foliowego, oprócz łykania tabletek z tym składnikiem, trzeba starać się uzupełnić braki dietą. Jego źródłem są np. wątróbka, szpinak, brukselka, szparagi, bób, groch i otręby pszenne.
One też chorują
Zauważyłaś, że twoje dziecko jest blade, osowiałe lub straciło apetyt? Koniecznie powiedz o tym pediatrze. Niedokrwistość może bowiem wystąpić w każdym wieku. Na szybką utratę zapasów żelaza narażone są zwłaszcza wcześniaki oraz dzieci, których matki same przechodziły w ciąży anemię. Chory maluch musi brać doustne preparaty żelaza. Z leczeniem nie można zwlekać, bo dzieci z anemią słabiej rosną i wolniej przyswajają nowe umiejętności.
Dużo żelaza często tracą też dorastające dziewczynki wskutek krwawienia miesiączkowego. Dlatego lekarze zalecają, by w diecie nastolatki znajdowało się wiele produktów bogatych w ten pierwiastek. Wskazane są też kontrolne analizy krwi - co 10-12 miesięcy.
Zawartość żelaza w różnych produktach
- Mleko (3,5 proc) - 0,2 mg/100 g
- Twaróg półtłusty - 1,5 mg/100 g
- Ser topiony - 2,7 mg/100 g
- Mięso cielęce i wołowe - 3,0 mg/100 g
- Wątróbka cielęca - 10,6 mg/100 g
- Chleb razowy - 2,7 mg/100 g
- Kasza gryczana - 6 mg/100 g
- Fasola - 6,9 mg/100 g
- Pomidory - 0,6 mg/100 g
- Szpinak - 3,0 mg/100 g
- Orzechy laskowe - 3,4 mg/100 g
- Czekolada mleczna - 4,0 mg/100 g
