Zatkany nos fot. Adobe Stock

Zatkany nos – co oznacza i co robić? [komentarz eksperta]

Zatkany nos nie zawsze jest objawem przeziębienia. Może mieć wiele przyczyn – od zapalenia zatok, przez alergię, po przeszkody, które należy usuwać chirurgicznie. Jeżeli dokucza nam zapchany nos i nie możemy sobie z nim poradzić prostymi metodami, jak inhalacje czy płukanie kanałów nosowych, powinniśmy udać się do lekarza.
Marta Słupska / 14.09.2020 10:29
Zatkany nos fot. Adobe Stock

Zatkany nos często jest objawem przeziębieniakataru, określanego jako ostry nieżyt nosa. Przyczyną jest najczęściej infekcja wirusowa, rzadziej bakteryjna. Zazwyczaj wiemy wtedy, dlaczego mamy zatkany nos, ponieważ pojawiają się też inne objawy, np. osłabienie, gorączka czy ból gardła. Bywa jednak, że mamy problemy z oddychaniem przez nos mimo braku przeziębienia. Co to oznacza? Zapytałyśmy lek. Joannę Pietroń, internistę w Centrum Medycznym Damiana.

Spis treści:

  1. Przyczyny zatkanego nosa
  2. Zatkany nos – leczenie
  3. Inhalacje na zatkany nos
  4. Zioła na zatkany nos 

Przyczyny zatkanego nosa

Zatkanie nosa pojawia się, gdy dochodzi do poszerzenia naczyń krwionośnych jamy nosowej i obrzęku błony śluzowej nosa. Może, ale nie musi, temu towarzyszyć wyciek wydzieliny z nosa. 

Stan, kiedy nie mamy kataru, a mimo to mamy zatkany nos, świadczy o upośledzeniu drożności nosa na skutek obrzęku błony śluzowej. Może być skutkiem problemów z zatokami i wskazywać zarówno na zapalenie zatok, jak i np. występowanie polipów. Ich obecność powoduje niedrożność zatok, co zmusza do oddychania przez usta, może być przyczyną mówienia przez nos czy chrapania
– mówi lek. Joanna Pietroń, internista.

Podczas zapalenia zatok pojawia się obrzęk błon śluzowych nosa (stąd jego niedrożność), czemu dodatkowo może towarzyszyć gorączka, upośledzenie węchu czy bóle głowy, zwłaszcza przy pochylaniu.

Ponadto zatkany nos bywa konsekwencją alergii, może także świadczyć o krzywej przegrodzie nosowej lub obecności ciała obcego w kanale nosowym.

Inne możliwe przyczyny zatkania nosa to:

  • nadużywanie kropel lub sprayów obkurczających śluzówkę nosa (tzw. katar z odbicia),
  • powiększone migdałki,
  • stosowanie niektórych leków, np. na nadciśnienie, depresję, przeciwpadaczkowe,
  • ciąża,
  • astma zawodowa,
  • narażenie na dym tytoniowy, 
  • suche powietrze, działanie klimatyzacji,
  • Zespół Churga-Straussa,
  • choroby tarczycy,
  • alkohol,
  • ziarniniakowatość z zapaleniem naczyń (dawniej: zespół Wegnera),
  • nowotwór w obrębie nosa.

Zatkany nos – sposoby leczenia

Leczenie zatkanego nosa zależy od przyczyny dolegliwości. Możliwe metody terapeutyczne to stosowanie leków na alergię, odczulanie (immunoterapia alergenowa), inhalacje, a niekiedy zabieg chirurgiczny.

Niedrożność nosa, która pojawia się bez uprzedniego przeziębienia może oznaczać problemy alergiczne. Jeśli nie mieliśmy wcześniej takich dolegliwości, warto udać się do alergologa, który zleci wykonanie testów alergicznych (np. skórnych lub z krwi). W przypadku stwierdzenia alergii możliwe będzie określenie alergenów i przepisanie odpowiednich leków
– wyjaśnia lek. Joanna Pietroń, internista.

Jeśli uczucie zatkanego nosa nie jest związane z przeziębieniem ani alergiami, wtedy konieczne będzie podjęcie dalszej diagnostyki. Zazwyczaj chorzy po wizycie u lekarza rodzinnego są kierowani do laryngologa, który zleca wykonanie RTG czy tomografii komputerowej zatok – pozwoli to sprawdzić, jakie jest podłoże problemu (np. polipy, krzywa przegroda czy obecność ciała obcego).

Jeżeli wiemy, że przyczyną zatkanego nosa jest tkwiące w nim ciało obce, przede wszystkim należy starać się je wydmuchać. W tym celu trzeba zatkać drugi otwór nosowy i wypychać powietrzem zalegający przedmiot. Próbę wyjęcia ciała obcego należy podejmować wyłącznie wtedy, jeśli ciało obce jest dobrze widoczne i jest blisko ujścia zewnętrznego nosa. Do jego usunięcia można użyć małych szczypczyków lub wyparzonego wcześniej haczyka. Nie wolno wyjmować z nosa przeszkody, jeśli nie jest ona łatwo dostępna i widoczna. Trzeba udać się w takiej sytuacji do laryngologa.

Inhalacje na zatkany nos

Zazwyczaj zatkany nos ma swoje podłoże w występowaniu infekcji. Jeśli jest to krótkotrwała niedogodność, możemy spróbować domowych sposobów na pozbycie się tej dolegliwości, np. inhalacji, które wspomagają pracę błony śluzowej nosa, dzięki jej nawilżeniu.

Mogą sprawdzić się inhalacje z pary wodnej lub z dodatkiem olejków eterycznych. Taka kąpiel parowa pozwoli oczyścić zatoki i ułatwi usunięcie zalegającej w nich wydzieliny. Bardzo skuteczne jest płukanie nosa, czyli irygacje zatok, specjalnymi butelkami, gotowe zestawy można kupić w aptece
– mówi lek. Joanna Pietroń, internista.

Zioła na zatkany nos 

Zioła, które mogą pomóc w poprawieniu działania błony śluzowej nosa, a tym samym na zatkany nos, to m.in. rumianek, tymianek, szałwia. Można stosować je do inhalacji lub w postaci naparów (do picia).

Preparaty ziołowe często stosuje się wspomagająco w leczeniu stanów zapalnych zatok. Jednak decyzję o rozpoczęciu przyjmowania tego typu preparatów najlepiej skonsultować z lekarzem, który będzie w stanie wybrać najbardziej optymalną do naszego przypadku formę leczenia. Pamiętajmy bowiem, że najważniejsze jest ustalenie przyczyny występowania problemu
– przestrzega lek. Joanna Pietroń, internista.

Treść artykułu została pierwotnie opublikowana 06.03.2019.

Więcej na podobny temat:
Zapalenie zatok - objawy i leczenie, co na ból zatok
Domowe sposoby na zatoki: inhalacje, okłady, nawilżanie, napary i płukanie zatok
Inhalacje z soli fizjologicznej - jak przygotować i na co działają
Katar (zatokowy, sienny, infekcyjny) – jak się go szybko pozbyć?
Domowe sposoby na katar: inhalacje, okłady i przepisy (8 metod)

Joanna Pietroń
lek. med
Joanna Pietroń

Internista, lekarz rodzinny z wieloletnim doświadczeniem. Specjalizuje się w profilaktyce, diagnostyce i leczeniu chorób wewnętrznych. W swojej pracy wykorzystuje nie tylko swoje doświadczenie, ale również rzetelną wiedzę, zgodną z aktualnym stanem rozwoju medycyny. Szczególną uwagę przywiązuje do profilaktyki chorób cywilizacyjnych. Na co dzień pracuje w Centrum Medycznym Damiana w Warszawie.

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!